KAHIBARO
5.2.1. افعال بیقاعده ضروری
Table of Contents
مقدمه
در این فصل فهرست مهمترین افعال بیقاعده آلمانی از سطح A1 تا B2 را به صورت مرجع یکجا میبینید. هدف این بخش توضیح کامل قواعد نیست، بلکه ارائه یک جدول سریع برای مرور، حفظکردن و چک کردن شکلهای مهم افعال است. توضیح تفاوت زمانها و کاربردها در فصلهای دیگر دوره آمده است و اینجا فقط بر «شکلهای بیقاعده» تمرکز میکنیم.
یادتان باشد که افعال بیقاعده در آلمانی معمولا در موارد زیر تغییر شکل غیرمنتظره دارند: صرف در زمان حال، ساختن Partizip II برای Perfekt، شکل Präteritum و گاهی ریشه فعل. این جدولها دقیقا همین بخشهای غیرعادی را نشان میدهند.
قاعده مهم برای یادگیری افعال بیقاعده
- همیشه فعل را همراه با سه شکل اصلی حفظ کنید:
Infinitiv – Präteritum – Partizip II
مثلا:
gehen – ging – gegangen - در کنار این سه شکل، اگر فعل در زمان حال تغییر صدادار دارد، آن را هم یادداشت کنید:
du, er/sie/es در زمان حال.
مثلا:
fahren – du fährst – er fährt – fuhr – ist gefahren - افعالی که در Perfekt با sein میآیند را جدا علامت بزنید، چون این نکته بسیار مهم است.
در جدولها از این قرارداد استفاده میکنیم:
| ستون | توضیح |
|---|---|
| Infinitiv | شکل مصدر، همان شکل دیکشنری |
| Präsens (ich / du / er) | شکل مهم در زمان حال با شخص اول و دوم و سوم مفرد اگر بیقاعده باشد |
| Präteritum (ich) | گذشته ساده، برای متنهای نوشتاری و سطوح بالاتر |
| Partizip II | شکل سوم فعل برای ساختن Perfekt و Plusquamperfekt |
| Perfekt-Hilfsverb | فعل کمکی مورد نیاز: haben یا sein |
| سطح تقریبی | از چه سطحی دانستن این فعل ضروری است (A1، A2، B1، B2) |
در ادامه، افعال را به سه دسته اصلی تقسیم میکنیم تا بهتر بتوانید مرور کنید: فعلهای کاملا پایه، فعلهای پرکاربرد روزمره، و افعال رایج در سطوح بالاتر برای متنها و گفتوگوی رسمیتر.
افعال بیقاعده پایه (سطح A1–A2)
این افعال برای شروع زبان آلمانی حیاتی هستند. بدون آنها تقریبا هیچ جمله سادهای ساخته نمیشود.
افعال بسیار بنیادی
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Perfekt-Hilfsverb | سطح تقریبی | نکته |
|---|---|---|---|---|---|---|
| sein | ich bin, du bist, er ist | ich war | gewesen | sein | A1 | فعل «بودن» |
| haben | ich habe, du hast, er hat | ich hatte | gehabt | haben | A1 | فعل «داشتن» |
| werden | ich werde, du wirst, er wird | ich wurde | geworden | sein | A2 | برای آینده، مجهول، تغییر حالت |
| können | ich kann, du kannst, er kann | ich konnte | gekonnt | haben | A1 | فعل وجهی |
| wollen | ich will, du willst, er will | ich wollte | gewollt | haben | A1 | فعل وجهی |
| müssen | ich muss, du musst, er muss | ich musste | gemusst | haben | A1–A2 | فعل وجهی |
| dürfen | ich darf, du darfst, er darf | ich durfte | gedurft | haben | A2 | فعل وجهی |
| sollen | ich soll, du sollst, er soll | ich sollte | gesollt | haben | A2 | فعل وجهی |
| mögen | ich mag, du magst, er mag | ich mochte | gemocht | haben | A2 | دوست داشتن |
| wissen | ich weiß, du weißt, er weiß | ich wusste | gewusst | haben | A2 | «دانستنِ یک حقیقت» |
حفظ طلایی برای افعال پایه
افعال زیر را حتما با سه شکل اصلی حفظ کنید، چون در تمام سطوح و در هر متنی میآیند:
$$
sein,\; haben,\; werden,\; können,\; wollen,\; müssen
$$
آنها را بارها و بارها بنویسید و با صدای بلند صرف کنید.
افعال حرکتی و مکانی (بسیار پرکاربرد)
بسیاری از این افعال در Perfekt با sein میآیند، چون حرکت یا تغییر مکان را نشان میدهند.
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | نکته |
|---|---|---|---|---|---|---|
| gehen | ich gehe, du gehst, er geht | ich ging | gegangen | sein | A1 | رفتن، حرکت پیاده |
| kommen | ich komme, du kommst, er kommt | ich kam | gekommen | sein | A1 | آمدن |
| fahren | ich fahre, du fährst, er fährt | ich fuhr | gefahren | sein / haben | A1 | رانندگی یا رفتن با وسیله |
| fliegen | ich fliege, du fliegst, er fliegt | ich flog | geflogen | sein / haben | A2 | پرواز کردن |
| laufen | ich laufe, du läufst, er läuft | ich lief | gelaufen | sein | A2 | دویدن/راه رفتن سریع |
| bleiben | ich bleibe, du bleibst, er bleibt | ich blieb | geblieben | sein | A2 | ماندن |
| kommen zurück | ich komme zurück | ich kam zurück | zurückgekommen | sein | A2 | برگشتن |
| gehen aus | ich gehe aus | ich ging aus | ausgegangen | sein | A2 | بیرون رفتن |
در افعال جداشدنی، Partizip II معمولا با «ge» بین پیشوند و ریشه ساخته میشود، مانند: ausgehen → ausgegangen.
افعال روزمره پرکاربرد سطح A1–A2
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | معنی کلی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| essen | ich esse, du isst, er isst | ich aß | gegessen | haben | A1 | خوردن |
| trinken | ich trinke, du trinkst, er trinkt | ich trank | getrunken | haben | A1 | نوشیدن |
| sprechen | ich spreche, du sprichst, er spricht | ich sprach | gesprochen | haben | A1 | صحبت کردن |
| lesen | ich lese, du liest, er liest | ich las | gelesen | haben | A1 | خواندن |
| schreiben | ich schreibe, du schreibst, er schreibt | ich schrieb | geschrieben | haben | A1 | نوشتن |
| sehen | ich sehe, du siehst, er sieht | ich sah | gesehen | haben | A1 | دیدن |
| helfen | ich helfe, du hilfst, er hilft | ich half | geholfen | haben | A1–A2 | کمک کردن |
| nehmen | ich nehme, du nimmst, er nimmt | ich nahm | genommen | haben | A1–A2 | گرفتن / برداشتن |
| geben | ich gebe, du gibst, er gibt | ich gab | gegeben | haben | A1–A2 | دادن |
| treffen | ich treffe, du triffst, er trifft | ich traf | getroffen | haben | A2 | ملاقات کردن |
| finden | ich finde, du findest, er findet | ich fand | gefunden | haben | A1 | پیدا کردن / بهنظر آمدن |
| stehen | ich stehe, du stehst, er steht | ich stand | gestanden | haben | A2 | ایستادن / قرار داشتن |
| sitzen | ich sitze, du sitzt, er sitzt | ich saß | gesessen | haben | A2 | نشستن / نشسته بودن |
| schlafen | ich schlafe, du schläfst, er schläft | ich schlief | geschlafen | haben | A1–A2 | خوابیدن |
| waschen | ich wasche, du wäschst, er wäscht | ich wusch | gewaschen | haben | A2 | شستن |
| laufen | ich laufe, du läufst, er läuft | ich lief | gelaufen | sein | A2 | دویدن / راه رفتن |
| tragen | ich trage, du trägst, er trägt | ich trug | getragen | haben | A2 | حمل کردن / پوشیدن |
| kommen mit | ich komme mit | ich kam mit | mitgekommen | sein | A2 | همراه آمدن |
الگوی مهم افعال با تغییر صدادار در زمان حال
بسیاری از افعال در زمان حال برای شخص دوم و سوم مفرد، صدادار ریشه را عوض میکنند.
مثالها:
- essen: ich esse, du isst, er isst
- sprechen: ich spreche, du sprichst, er spricht
- lesen: ich lese, du liest, er liest
- fahren: ich fahre, du fährst, er fährt
این تغییر فقط در du و er/sie/es است و در صرف بقیه اشخاص ریشه ساده میماند.
افعال بیقاعده پرکاربرد (سطح A2–B1)
در سطح A2 و B1 متنها طولانیتر میشوند و به افعالی نیاز دارید که موقعیتهای متنوعتری را بیان میکنند، مانند نظر دادن، توصیف تجربه، احساسات، برنامهریزی، و غیره.
افعال مربوط به احساس، نظر و تجربه
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | معنی کلی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| fühlen | ich fühle, du fühlst, er fühlt | ich fühlte | gefühlt | haben | B1 | احساس کردن (قانونی، تقریبا باقاعده) |
| gefallen | es gefällt mir, es gefällt dir | es gefiel mir | gefallen | haben | A2–B1 | خوش آمدن |
| halten | ich halte, du hältst, er hält | ich hielt | gehalten | haben | B1 | نگه داشتن، پنداشتن |
| ziehen | ich ziehe, du ziehst, er zieht | ich zog | gezogen | sein / haben | B1 | کشیدن، نقل مکان کردن |
| denken | ich denke, du denkst, er denkt | ich dachte | gedacht | haben | A2–B1 | فکر کردن |
| wissen | ich weiß, du weißt, er weiß | ich wusste | gewusst | haben | A2 | دانستن |
| kennen | ich kenne, du kennst, er kennt | ich kannte | gekannt | haben | A2–B1 | شناختن (شخص، شهر…) |
| verstehen | ich verstehe, du verstehst | ich verstand | verstanden | haben | A2 | فهمیدن |
| bekommen | ich bekomme, du bekommst, er bekommt | ich bekam | bekommen | haben | A2 | دریافت کردن |
| verlieren | ich verliere, du verlierst, er verliert | ich verlor | verloren | haben | B1 | گم کردن، باختن |
| gewinnen | ich gewinne, du gewinnst, er gewinnt | ich gewann | gewonnen | haben | B1 | بردن، پیروز شدن |
نکته: bekommen در آلمانی به معنی «دریافت کردن» است، نه «شدن». اشتباه ترجمه تحت اللفظی این فعل بسیار رایج است.
افعال حرکتی و مکانی پیشرفتهتر
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | معنی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| steigen | ich steige, du steigst, er steigt | ich stieg | gestiegen | sein | B1 | بالا رفتن، افزایش یافتن |
| fallen | ich falle, du fällst, er fällt | ich fiel | gefallen | sein | B1 | افتادن |
| werfen | ich werfe, du wirfst, er wirft | ich warf | geworfen | haben | B1 | پرت کردن |
| laufen | ich laufe, du läufst, er läuft | ich lief | gelaufen | sein | A2 | دویدن / راه رفتن |
| rennen | ich renne, du rennst, er rennt | ich rannte | gerannt | sein | B1 | دویدن سریع |
| verschwinden | ich verschwinde, du verschwindest | ich verschwand | verschwunden | sein | B1–B2 | ناپدید شدن |
افعال مربوط به کار، مدرسه و زندگی روزمره
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | معنی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| beginnen | ich beginne, du beginnst, er beginnt | ich begann | begonnen | haben | A2–B1 | شروع کردن |
| anbieten | ich biete an, du bietest an | ich bot an | angeboten | haben | B1 | پیشنهاد دادن |
| anrufen | ich rufe an, du rufst an | ich rief an | angerufen | haben | A1–A2 | تلفن کردن |
| beschließen | ich beschließe, du beschließt | ich beschloss | beschlossen | haben | B1 | تصمیم گرفتن |
| entscheiden | ich entscheide, du entscheidest | ich entschied | entschieden | haben | B1 | تصمیم گرفتن، تعیین کردن |
| unterschreiben | ich unterschreibe, du unterschreibst | ich unterschrieb | unterschrieben | haben | B1 | امضا کردن |
| vergleichen | ich vergleiche, du vergleichst | ich verglich | verglichen | haben | B1 | مقایسه کردن |
| verstehen | ich verstehe, du verstehst | ich verstand | verstanden | haben | A2 | فهمیدن |
| unternehmen | ich unternehme, du unternimmst | ich unternahm | unternommen | haben | B1 | انجام دادن (فعالیت تفریحی، پروژه) |
| verbringen | ich verbringe, du verbringst | ich verbrachte | verbracht | haben | B1 | گذراندن (زمان) |
| empfehlen | ich empfehle, du empfiehlst, er empfiehlt | ich empfahl | empfohlen | haben | B1 | توصیه کردن |
توجه به افعال جداشدنی بیقاعده
در افعال جداشدنی مانند anrufen, anbieten, unternehmen:
- شکل بیقاعده در ریشه فعل اتفاق میافتد.
- پیشوند جداشدنی در صرف زمان حال و Präteritum جدا میآید.
- در Partizip II، پیشوند + ge + ریشه + t/en میآید.
مثال:
anrufen – ich rief an – ich habe dich angerufen
افعال بیقاعده مهم سطح B1–B2
در سطوح B1 و بهویژه B2، برای درک متنهای خبری، گزارشها و بحثها نیاز به افعال متنوعتری دارید. در اینجا فهرستی از افعال رایجتر میآید که شکلهای بیقاعده دارند.
افعال رایج در متنهای خبری و رسمیتر
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | کاربرد معمول |
|---|---|---|---|---|---|---|
| entstehen | es entsteht | es entstand | entstanden | sein | B1–B2 | بهوجود آمدن |
| erscheinen | es erscheint | es erschien | erschienen | sein | B1–B2 | ظاهر شدن، منتشر شدن |
| geschehen | es geschieht | es geschah | geschehen | sein | B2 | رخ دادن، اتفاق افتادن |
| steigen | es steigt | es stieg | gestiegen | sein | B1 | افزایش یافتن |
| sinken | es sinkt | es sank | gesunken | sein | B1–B2 | کاهش یافتن، غرق شدن |
| wachsen | es wächst | es wuchs | gewachsen | sein | B1–B2 | رشد کردن |
| vermeiden | ich vermeide | ich vermied | vermieden | haben | B2 | اجتناب کردن |
| bestehen | ich bestehe | ich bestand | bestanden | haben | B1 | تشکیل شدن از، قبول شدن |
| beweisen | ich beweise | ich bewies | bewiesen | haben | B2 | اثبات کردن |
| entscheiden | ich entscheide | ich entschied | entschieden | haben | B1 | تصمیم گرفتن |
| erscheinen | es erscheint | es erschien | erschienen | sein | B1–B2 | منتشر شدن (کتاب، مقاله) |
افعال فکری و زبانی پیشرفته
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | معنی / کاربرد |
|---|---|---|---|---|---|---|
| beschreiben | ich beschreibe, du beschreibst | ich beschrieb | beschrieben | haben | B1 | توصیف کردن |
| besprechen | ich bespreche, du besprichst | ich besprach | besprochen | haben | B1–B2 | بحث کردن درباره چیزی |
| beweisen | ich beweise | ich bewies | bewiesen | haben | B2 | اثبات کردن |
| anerkennen | ich erkenne an, du erkennst an | ich erkannte an | anerkannt | haben | B2 | به رسمیت شناختن |
| erkennen | ich erkenne, du erkennst | ich erkannte | erkannt | haben | B1 | تشخیص دادن، شناختن |
| widersprechen | ich widerspreche, du widersprichst | ich widersprach | widersprochen | haben | B2 | مخالفت کردن، تناقض داشتن |
| versprechen | ich verspreche, du versprichst | ich versprach | versprochen | haben | B1 | قول دادن |
| verstehen | ich verstehe | ich verstand | verstanden | haben | A2 | فهمیدن |
| unterbrechen | ich unterbreche, du unterbrichst | ich unterbrach | unterbrochen | haben | B2 | قطع کردن (صحبت، روند) |
افعال مربوط به زندگی روزمره در سطح بالاتر
| Infinitiv | Präsens (ich / du / er) | Präteritum (ich) | Partizip II | Hilfsverb | سطح | توضیح |
|---|---|---|---|---|---|---|
| anbieten | ich biete an, du bietest an | ich bot an | angeboten | haben | B1 | پیشنهاد کردن (کالا، کمک) |
| aufnehmen | ich nehme auf, du nimmst auf | ich nahm auf | aufgenommen | haben | B2 | ضبط کردن، پذیرفتن |
| ausgehen | ich gehe aus | ich ging aus | ausgegangen | sein | A2–B1 | بیرون رفتن |
| eingehen | ich gehe ein | ich ging ein | eingegangen | sein | B2 | وارد شدن (به بحث، قرارداد) |
| nachdenken | ich denke nach, du denkst nach | ich dachte nach | nachgedacht | haben | B1–B2 | عمیق فکر کردن |
| teilnehmen | ich nehme teil, du nimmst teil | ich nahm teil | teilgenommen | haben | B1 | شرکت کردن |
| umziehen | ich ziehe um, du ziehst um | ich zog um | umgezogen | sein | B1 | اسبابکشی کردن |
| zurückkommen | ich komme zurück | ich kam zurück | zurückgekommen | sein | A2–B1 | برگشتن |
سه گام برای حفظ افعال بیقاعده سطح B1–B2
- فهرست شخصی خود را بسازید:
افعالی را که در متنها زیاد میبینید جدا یادداشت کنید. - برای هر فعل، یک مثال با Präsens, یک مثال با Perfekt و یک مثال با Präteritum بنویسید.
- مثالها را با صدای بلند بخوانید و ضبط کنید، سپس به خودتان گوش دهید.
راهنمای عملی استفاده از این مرجع
این بخش یک «کتابدرس» نیست، بلکه یک «کتابمرجع» است. بهترین روش استفاده این است که هر بار موقع خواندن یا گوش دادن، اگر با یک فعل بیقاعده روبهرو شدید، به این فصل برگردید و آن را چک کنید.
برای بیشترین بهره، پیشنهاد میشود:
در سطح A1
روی افعال پایه مانند sein, haben, werden, gehen, kommen, essen, trinken, sprechen, lesen, schreiben تمرکز کنید. آنها را کامل صرف کنید و در جملههای ساده استفاده کنید.
در سطح A2
افعال حرکتی با sein و افعال روزمره بیشتر را اضافه کنید. شروع کنید به شناختن تفاوت Präteritum و Perfekt در افعال مهم.
در سطح B1
فهرست افعال متنی و خبری را وارد دایرهی واژگانی خود کنید، مخصوصا افعالی مانند beginnen, entscheiden, beschreiben, teilnehmen, verbringen, entstehen.
در سطح B2
روی افعالی تمرکز کنید که در نقل قول غیرمستقیم، متنهای تحلیلی و بحثها میآیند، مثل vermeiden, beweisen, widersprechen, anerkennen. شکل Präteritum و Partizip II آنها را کاملا مسلط شوید.
در صورت نیاز میتوانید در حاشیه یا دفتر خود، در کنار هر فعل، معادل فارسی و یک جمله نمونه از کتاب یا فایل شنیداری این دوره یادداشت کنید تا این مرجع برای شما شخصیتر و زندهتر شود.
Views: 3