2.3.1. شغلها و محیطهای کاری
Table of Contents
نگاهی کلی به شغلها در آلمانی
در این فصل با نام تعداد زیادی از شغلهای پرکاربرد در زبان آلمانی آشنا میشوید و یاد میگیرید آنها را به شکل درست همراه با حرف تعریف به کار ببرید. هدف در سطح A2 این است که بتوانید بگویید «شغل من چیست»، «دوست دارم چهکاره بشوم» و «او کجا کار میکند».
در زبان آلمانی اسم شغلها معمولا با حرف بزرگ نوشته میشوند و اغلب دو شکل دارند، یکی برای مرد و یکی برای زن. برای مثال: Lehrer (معلم مرد) و Lehrerin (معلم زن). بعدتر در فصلهای «حروف تعریف» و «صرف صفت» این ساختارها را دقیقتر بررسی میکنید، اینجا تمرکز ما روی واژگان و جملههای ساده است.
قاعده مهم: اسم شغلها در آلمانی همیشه با حرف بزرگ نوشته میشوند و معمولا شکل مؤنث با پسوند -in ساخته میشود:
Lehrer → Lehrerin
Arzt → Ärztin
Ingenieur → Ingenieurin
شغلهای رایج و شکل مؤنث و مذکر
در جدول زیر چند شغل بسیار رایج را میبینید. در ستون اول شکل عمومی آمده است، در ستون دوم شکل مذکر و مؤنث جدا شده و در ستون سوم معنی فارسی نوشته شده است. در عمل در مکالمه معمولا از همان شکل مذکر یا مؤنث استفاده میشود.
| شغل (شکل پایه) | شکل مذکر / مؤنث | معنی فارسی |
|---|---|---|
| Lehrer | der Lehrer / die Lehrerin | معلم |
| Student | der Student / die Studentin | دانشجو |
| Arzt | der Arzt / die Ärztin | دکتر، پزشک |
| Ingenieur | der Ingenieur / die Ingenieurin | مهندس |
| Verkäufer | der Verkäufer / die Verkäuferin | فروشنده |
| Kellner | der Kellner / die Kellnerin | پیشخدمت، گارسون |
| Koch | der Koch / die Köchin | آشپز |
| Fahrer | der Fahrer / die Fahrerin | راننده |
| Programmierer | der Programmierer / die Programmiererin | برنامهنویس |
| Mechaniker | der Mechaniker / die Mechanikerin | مکانیک خودرو و … |
| Elektriker | der Elektriker / die Elektrikerin | برقکار |
| Friseur | der Friseur / die Friseurin | آرایشگر مو |
| Verkäufer | der Verkäufer / die Verkäuferin | فروشنده مغازه |
| Bäcker | der Bäcker / die Bäckerin | نانوا |
| Krankenpfleger | der Krankenpfleger / die Krankenschwester | پرستار |
| Sekretär | der Sekretär / die Sekretärin | منشی |
| Polizist | der Polizist / die Polizistin | پلیس |
| Journalist | der Journalist / die Journalistin | روزنامهنگار |
| Künstler | der Künstler / die Künstlerin | هنرمند |
| Arbeiter | der Arbeiter / die Arbeiterin | کارگر |
به تلفظ واکههای بلند و کوتاه، اوملاوتها و حرف R در پایان کلمات توجه کنید، چون اشتباه در تلفظ شغلها میتواند باعث سوءتفاهم شود. تمرین خواندن همراه با فایل صوتی، که در بخش «منابع یادگیری» خواهد آمد، برای این قسمت بسیار مفید است.
معرفی شغل خود با فعل sein
سادهترین راه برای گفتن شغل در آلمانی استفاده از فعل sein در زمان حال است، همان فعلی که قبلا یاد گرفتهاید: bin ،bist ،ist و غیره. در این ساختار بعد از فعل sein، شغل بدون حرف تعریف میآید.
ساختار کلی جمله:
$$
\text{فاعل} + \text{فعل sein در زمان حال} + \text{شغل}
$$
برای مثال:
Ich bin Lehrer.
Du bist Studentin.
Er ist Ingenieur.
Sie ist Ärztin.
Wir sind Verkäufer.
در این نوع جمله، شغل به صورت کلی گفته میشود و از حرف تعریف استفاده نمیشود. در واقع شما میگویید «من معلم هستم»، نه «من یک معلم هستم». این تفاوت در فصلهای مربوط به حروف تعریف دقیقتر توضیح داده میشود، اما در سطح A2 کافی است به این نکته عادت کنید که بعد از sein معمولا شغل بدون حرف تعریف میآید.
قاعده مهم: برای معرفی شغل با فعل sein از حرف تعریف استفاده نکنید:
Ich bin Lehrer.
Sie ist Ärztin.
گفتن: Ich bin ein Lehrer در مکالمه روزمره معمولا طبیعی نیست.
برای تمرین، چند جمله بسازید و فقط شغل را عوض کنید:
Ich bin Student.
Ich bin Programmiererin.
Ich bin Fahrer.
Ich bin Krankenschwester.
گفتن «کجا کار میکنی؟» و «در چه شغلی کار میکنی؟»
در زندگی روزمره دو نوع سؤال درباره کار زیاد شنیده میشود: یکی درباره محل کار، و دیگری درباره نوع شغل.
برای پرسیدن نوع شغل میتوانید از ساختارهای زیر استفاده کنید:
Was sind Sie von Beruf?
Was bist du von Beruf?
در جواب، همان ساختار sein را به کار میبرید:
Ich bin Lehrer von Beruf.
Ich bin Verkäuferin von Beruf.
عبارت von Beruf به معنی «از نظر شغلی / از نظر حرفه» است و استفاده از آن مؤدبانهتر و رسمیتر است، به خصوص در گفتوگوهای کاری یا فرمهای رسمی.
برای پرسیدن محل کار، از فعل arbeiten استفاده میشود. این فعل در فصل «فعالیتهای محیط کار» و «صرف فعل در زمان حال» بیشتر توضیح داده خواهد شد. در اینجا چند نمونه ساده میآوریم:
Wo arbeiten Sie?
Wo arbeitest du?
در پاسخ، معمولا از حرف اضافه bei برای شرکتها و اشخاص، و از in برای مکانهای عمومی مثل مدرسه و بیمارستان استفاده میشود:
Ich arbeite bei BMW.
Ich arbeite bei einer Firma.
Ich arbeite in einem Krankenhaus.
Ich arbeite in einer Schule.
تفاوت دقیق استعمال bei و in در فصلهای مربوط به حروف اضافه دوحالته و حروف اضافه مکانی کاملتر بررسی میشود. در سطح فعلی کافی است چند عبارت ثابت را حفظ کنید: bei einer Firma، in einem Büro، in einer Schule، im Krankenhaus.
محیطهای کاری مختلف در زبان آلمانی
شناخت واژگان مربوط به «محیط کار» به شما کمک میکند بگویید «کجا» و «در چه فضایی» کار میکنید. در جدول زیر چند محیط کاری مهم با معنی فارسی آنها آمده است.
| محیط کاری آلمانی | معنی فارسی |
|---|---|
| das Büro | اداره، دفتر |
| die Firma | شرکت |
| die Fabrik | کارخانه |
| die Werkstatt | کارگاه (مثلا مکانیکی) |
| die Baustelle | کارگاه ساختمانی |
| die Schule | مدرسه |
| die Universität | دانشگاه |
| das Krankenhaus | بیمارستان |
| die Praxis | مطب (دکتر، دندانپزشک) |
| das Restaurant | رستوران |
| das Café | کافه |
| der Laden / das Geschäft | مغازه |
| der Supermarkt | سوپرمارکت |
| das Hotel | هتل |
| das Bürogebäude | ساختمان اداری |
| die Apotheke | داروخانه |
| die Bank | بانک |
با ترکیب فعل arbeiten و این اسمها میتوانید جملههای ساده ولی کاربردی بسازید:
Ich arbeite im Büro.
Sie arbeitet in einer Schule.
Er arbeitet im Krankenhaus.
Wir arbeiten in einer Fabrik.
دقت کنید که im در واقع شکل کوتاه in dem است. توضیح کامل این ساختارها در فصل حروف اضافه و حالت داتیو خواهد آمد، در اینجا هدف فقط شناخت شکلهای رایج است.
توصیف ساده وظایف در محیط کار
در سطح A2 انتظار نمیرود که بتوانید کار خود را با جزئیات تخصصی توضیح دهید، اما میتوانید با چند فعل ساده بگویید در محل کار چهکار میکنید. چند فعل پرکاربرد در محیط کار عبارتاند از:
arbeiten کار کردن
telefonieren تلفن زدن
E-Mails schreiben ایمیل نوشتن
Kunden beraten راهنمایی کردن مشتریان
verkaufen فروختن
kochen آشپزی کردن
fahren راندن
reparieren تعمیر کردن
unterrichten تدریس کردن
میتوانید با ترکیب این افعال و شغلها، جملههای ساده بسازید:
Ich arbeite im Büro und ich telefoniere viel.
Ich schreibe viele E-Mails.
Ich verkaufe Schuhe im Laden.
Ich berate Kunden im Supermarkt.
Ich koche im Restaurant.
Ich fahre jeden Tag Bus. Ich bin Busfahrer.
Ich unterrichte Kinder. Ich bin Lehrerin.
نکته مهم: برای توصیف وظایف، از فعل در زمان حال استفاده کنید و سعی کنید در هر جمله فقط یک یا دو فعل ساده به کار ببرید تا جمله واضح و قابل فهم بماند.
واژههای رایج مرتبط با کار و شغل
برای صحبت درباره شغلها، فقط دانستن نام شغل کافی نیست، چند واژه پایه دیگر هم لازم است که در مکالمههای روزمره درباره کار زیاد به کار میروند. در این بخش فقط آشنا میشوید و توضیح گرامری مفصل آنها در فصلهای دیگر خواهد آمد.
چند واژه مهم:
der Beruf شغل، حرفه
der Job کار (غیررسمی، معمولا پارهوقت)
die Arbeit کار (به عنوان فعالیت)
die Stelle سمت شغلی، پست
die Firma شرکت
der Chef / die Chefin رئیس
der Kollege / die Kollegin همکار
das Team تیم، گروه کاری
die Arbeitszeit ساعت کار
das Gehalt حقوق ثابت ماهانه
der Lohn دستمزد، معمولا ساعتی
نمونه جملههای ساده:
Ich suche eine Stelle als Verkäufer.
Ich habe einen Job im Restaurant.
Ich mag meine Arbeit.
Meine Kollegen sind sehr nett.
Mein Chef ist freundlich.
Ich arbeite in Teilzeit.
تعبیرهای دقیقتر مثل «قرارداد تماموقت»، «پیمانکار»، «ساعت اضافهکار» معمولا در سطحهای بالاتر و در فصل «کار و مشاغل» به صورت پیشرفتهتر بررسی میشوند.
پرسیدن و پاسخ دادن درباره شغل دیگران
در مکالمه روزمره بسیار پیش میآید که درباره شغل دیگران سؤال بپرسید. چند سؤال متداول و جوابهای نمونه را ببینید:
Was machen Sie beruflich?
Was machst du beruflich?
Ich bin Ingenieur.
Ich bin Ingenieurin.
Was sind Sie von Beruf?
Ich bin Arzt von Beruf.
Wo arbeiten Sie?
Ich arbeite in einer Bank.
Wie lange arbeiten Sie schon hier?
Ich arbeite seit zwei Jahren hier.
در سطح A2 بهتر است پاسخهایتان کوتاه و روشن باشند. بعد اگر مخاطب علاقهمند بود، میتوانید یک جمله اضافه کنید و در حد ساده وظایفتان را بگویید:
Ich bin Lehrerin. Ich arbeite in einer Grundschule.
Ich bin Mechaniker. Ich repariere Autos in einer Werkstatt.
جمعبندی
در این فصل با نام تعداد زیادی از شغلهای رایج در آلمانی، شکل مذکر و مؤنث آنها، چند محیط کاری مهم و جملههای ساده برای معرفی شغل و محل کار آشنا شدید. همچنین دیدید که برای معرفی شغل معمولا فعل sein به کار میرود و اسم شغل بدون حرف تعریف میآید، و برای صحبت درباره محل کار از فعل arbeiten همراه با حروف اضافه رایج مثل in و bei استفاده میشود.
در فصلهای بعدی این بخش، روی «فعالیتهای محیط کار»، «خواندن آگهیهای شغلی» و «نوشتن رزومه ابتدایی» کار میکنیم و از همین واژگان برای ساختن متنها و مکالمههای طولانیتر استفاده میشود.
Views: 2
KAHIBARO