1.6.1. فعالیت‌های روزانه

Table of Contents

شروع روز

در این بخش با واژگان و ساختارهای ساده آلمانی برای صحبت کردن درباره «کارهای روزانه» آشنا می‌شوید. هدف این است که بتوانید خیلی کوتاه برنامه یک روز معمولی خود را توصیف کنید. همه مثال‌ها در زمان حال و با فاعل «ich» هستند، چون در این مرحله تمرکز روی صحبت درباره خودتان است. توضیح کامل صرف فعل و زمان حال در فصل‌های مربوط به «صرف فعل در زمان حال» خواهد آمد، پس این‌جا فقط از شکل درست استفاده می‌کنیم تا گوش و چشم شما عادت کند.

روز معمولی در آلمانی معمولا با فعل‌های مربوط به بیدار شدن و شروع روز آغاز می‌شود. چند فعل مهم مرتبط با صبح عبارت‌اند از:
aufstehen به معنی «از خواب بلند شدن»،
aufwachen به معنی «بیدار شدن»،
frühstücken به معنی «صبحانه خوردن»،
sich waschen به معنی «خود را شستن»،
sich anziehen به معنی «لباس پوشیدن».

برای توصیف ساده شروع روز، می‌توانید از ساختارهای خیلی کوتاه استفاده کنید. چند جمله نمونه:

Ich wache um 6 Uhr auf.
من ساعت شش بیدار می‌شوم.

Ich stehe um 6:15 Uhr auf.
من ساعت شش و پانزده دقیقه از خواب بلند می‌شوم.

Ich wasche mich.
من خودم را می‌شویم.

Ich frühstücke.
من صبحانه می‌خورم.

Ich trinke Kaffee.
من قهوه می‌نوشم.

در این مرحله لازم نیست خود را درگیر جزئیات پیچیده کنید. مهم این است که فعل روزمره را بشناسید و بدانید هر کدام تقریبا چه معنایی دارد. در فصول بعدی یاد می‌گیرید چطور ساعت را دقیق‌تر بگویید و افعال را با فاعل‌های دیگر صرف کنید.

قاعده مهم: برای توصیف «برنامه معمول روزانه» در آلمانی از زمان حال استفاده می‌شود.
نمونه: Ich stehe jeden Tag um 7 Uhr auf.
این جمله یعنی «من هر روز ساعت ۷ از خواب بلند می‌شوم».

مدرسه، دانشگاه یا محل کار

بخش مهمی از فعالیت‌های روزانه مربوط به رفتن به مدرسه، دانشگاه یا محل کار است. در سطح A1 شما بیشتر نیاز دارید بگویید «کجا می‌روید» و «چطور می‌روید»، نه این که داخل محل کار یا مدرسه دقیقا چه می‌کنید.

چند فعل و عبارت پایه برای این بخش:

gehen به معنی «رفتن»،
arbeiten به معنی «کار کردن»،
studieren به معنی «تحصیل کردن در دانشگاه»،
zur Schule gehen به معنی «به مدرسه رفتن»،
zur Arbeit fahren یا zur Arbeit gehen به معنی «به سر کار رفتن».

جمله‌های نمونه:

Ich gehe zur Arbeit.
من به سر کار می‌روم.

Ich gehe zur Schule.
من به مدرسه می‌روم.

Ich fahre mit dem Bus zur Arbeit.
من با اتوبوس به سر کار می‌روم.

Ich arbeite von 9 bis 17 Uhr.
من از ساعت ۹ تا ۱۷ کار می‌کنم.

در این نمونه‌ها فعل معمولا در دومین جایگاه جمله قرار گرفته است و عبارت‌های زمانی یا مکانی می‌توانند قبل یا بعد از آن بیایند. توضیح کامل جایگاه فعل در فصل «ساختار پایه جمله» خواهد آمد، این‌جا فقط با الگوی کلی آشنا می‌شوید.

جدول زیر چند جمله ساده را کنار هم نشان می‌دهد تا بتوانید الگوها را بهتر ببینید.

آلمانی	ترجمه ساده فارسی
Ich gehe zur Arbeit.	من به سر کار می‌روم.
Ich gehe zur Schule.	من به مدرسه می‌روم.
Ich gehe zur Uni.	من به دانشگاه می‌روم.
Ich arbeite in einem Büro.	من در یک دفتر کار می‌کنم.
Ich studiere Informatik.	من رشته‌ی انفورماتیک می‌خوانم.

در سطح A1 کافی است بتوانید یک یا دو جمله مثل مثال‌های بالا درباره زندگی خودتان بسازید، مثلا این که دانش‌آموز هستید یا کارمند، و حدودا چه ساعتی سر کار یا مدرسه می‌روید.

غذا و استراحت در طول روز

در طول روز در آلمانی معمولا سه وعده اصلی نام‌گذاری می‌شود:
Frühstück صبحانه،
Mittagessen ناهار،
Abendessen یا Abendbrot شام.

علاوه بر این، Kaffepause «وقفه قهوه» یا Pause «استراحت، زنگ تفریح» هم در مکالمه‌های روزمره زیاد شنیده می‌شود، اما برای سطح A1 تمرکز روی جمله‌های ساده با فعل‌های essen «خوردن» و trinken «نوشیدن» است.

چند جمله نمونه برای توصیف غذا خوردن و استراحت:

Ich frühstücke um 7 Uhr.
من ساعت ۷ صبحانه می‌خورم.

Ich esse zu Mittag um 13 Uhr.
من ساعت ۱۳ ناهار می‌خورم.

Ich esse zu Abend um 19 Uhr.
من ساعت ۱۹ شام می‌خورم.

Ich trinke Kaffee in der Pause.
من در وقت استراحت قهوه می‌نوشم.

Ich mache eine Pause.
من استراحت می‌کنم.

توجه کنید که در آلمانی برای وعده‌ها گاهی از افعال ترکیبی هم استفاده می‌شود، مانند Mittag essen یا Abend essen که به صورت جدا نوشته می‌شوند. در سطح ابتدایی می‌توانید از جمله‌های ساده‌تر مانند Ich esse um 13 Uhr استفاده کنید و کم‌کم با شکل‌های دیگر آشنا شوید.

نکته کاربردی: برای توصیف زمان وعده غذایی، ساختار $$Ich~esse~zu~Mittag / zu~Abend$$ بسیار رایج است.
مثال: Ich esse um 12 Uhr zu Mittag.
من ساعت ۱۲ ناهار می‌خورم.

کارهای خانه و خریدهای روزمره

بخش دیگری از فعالیت‌های روزانه، کارهای خانه و خریدهای ساده است. دانستن چند فعل مهم در این زمینه به شما کمک می‌کند برنامه‌ی روزانه‌تان را واقعی‌تر توصیف کنید. در این سطح فقط با شکل «ich» آشنا می‌شوید و ساختار پیچیده‌تری نیاز نیست.

چند فعل پرکاربرد برای کارهای خانه:

kochen آشپزی کردن،
putzen تمیز کردن،
aufräumen مرتب کردن،
einkaufen خرید کردن،
waschen شستن،
spülen ظرف شستن.

نمونه جمله‌ها:

Ich koche.
من آشپزی می‌کنم.

Ich koche das Mittagessen.
من ناهار را می‌پزم.

Ich räume die Wohnung auf.
من خانه را مرتب می‌کنم.

Ich kaufe im Supermarkt ein.
من در سوپرمارکت خرید می‌کنم.

Ich wasche die Wäsche.
من لباس‌ها را می‌شویم.

در بعضی از این مثال‌ها مانند einkaufen و aufräumen با افعال جداشدنی روبه‌رو هستید که توضیح کامل آن‌ها در فصل «افعال جداشدنی» خواهد آمد. این‌جا فقط کافی است شکل رایج جمله را ببینید تا وقتی در متن یا مکالمه می‌شنوید آن را تشخیص دهید.

جدول زیر چند فعالیت رایج خانه را خلاصه می‌کند:

آلمانی	معنی ساده فارسی
Ich koche.	من آشپزی می‌کنم.
Ich putze die Wohnung.	من خانه را تمیز می‌کنم.
Ich räume auf.	من مرتب می‌کنم.
Ich kaufe ein.	من خرید می‌کنم.
Ich wasche die Kleidung.	من لباس‌ها را می‌شویم.

در توصیف برنامه روزانه، قرار دادن یک یا دو فعالیت خانگی کافی است، مثلا: «بعد از کار خرید می‌کنم» یا «عصرها خانه را مرتب می‌کنم».

اوقات فراغت و سرگرمی

فعالیت روزانه فقط کار و درس و کار خانه نیست. در مکالمات آلمانی خیلی زود لازم می‌شود بگویید در وقت آزاد چه می‌کنید، چون این موضوع یکی از بحث‌های ساده و محبوب برای آشنایی اولیه با دیگران است. آشنایی با چند فعل و عبارت ساده برای سرگرمی به شما کمک می‌کند برنامه روزانه‌ی خود را طبیعی‌تر توصیف کنید.

چند فعل و ترکیب پرکاربرد:

fernsehen تلویزیون تماشا کردن،
Musik hören موسیقی گوش کردن،
lesen خواندن،
spazieren gehen پیاده‌روی کردن،
Freunde treffen دیدن دوستان،
Sport machen ورزش کردن،
spielen بازی کردن، ساز یا ورزش را انجام دادن.

مثال‌ها:

Ich sehe abends fern.
من شب‌ها تلویزیون تماشا می‌کنم.

Ich höre Musik.
من موسیقی گوش می‌کنم.

Ich lese ein Buch.
من یک کتاب می‌خوانم.

Ich gehe spazieren.
من پیاده‌روی می‌کنم.

Ich treffe Freunde.
من دوستانم را می‌بینم.

Ich mache Sport.
من ورزش می‌کنم.

در سطح A1 نیازی نیست نوع دقیق ورزش یا نوع موسیقی را توضیح دهید. همین که بتوانید یک یا دو جمله درباره‌ی «کاری که بعد از کار یا درس انجام می‌دهید» بگویید، کافی است. برای مثال:

Ich arbeite bis 17 Uhr und dann mache ich Sport.
من تا ساعت ۱۷ کار می‌کنم و بعد ورزش می‌کنم.

با یادگیری افعال وجهی مانند können و wollen در فصل‌های بعدی، می‌توانید بگویید «دوست دارم تلویزیون تماشا کنم» یا «می‌توانم پیاده‌روی کنم»، اما در این فصل فقط به شکل ساده زمان حال توجه می‌کنیم.

پایان روز و زمان خواب

برای کامل شدن تصویر «فعالیت‌های روزانه» باید بتوانید بگویید شب چه می‌کنید و چه ساعتی می‌خوابید. چند فعل مهم در این بخش:

zu Abend essen یا Abendessen essen شام خوردن،
fernsehen تلویزیون دیدن،
sich ausruhen استراحت کردن،
ins Bett gehen به رختخواب رفتن،
schlafen schlafen خوابیدن.

چند جمله نمونه:

Ich esse um 19 Uhr zu Abend.
من ساعت ۱۹ شام می‌خورم.

Ich ruhe mich aus.
من استراحت می‌کنم.

Ich sehe fern.
من تلویزیون تماشا می‌کنم.

Ich gehe um 23 Uhr ins Bett.
من ساعت ۲۳ به رختخواب می‌روم.

Ich schlafe um 23:30 Uhr.
من ساعت ۲۳:۳۰ می‌خوابم.

تفاوت بین ins Bett gehen و schlafen مهم است. «به تختخواب رفتن» لزوما به معنی خوابیدن فوری نیست، ممکن است در تخت کتاب بخوانید یا از تلفن همراه استفاده کنید. اما schlafen یعنی واقعا خوابیدن. در برنامه روزانه معمولا ابتدا از رفتن به تختخواب و بعد از خوابیدن صحبت می‌شود.

الگوی مفید برای پایان روز:
Ich gehe um ... Uhr ins Bett und ich schlafe um ... Uhr.
با این الگو می‌توانید ساعت تقریبی رفتن به تختخواب و خوابیدن را توصیف کنید.

نمونه یک روز کامل

حال که با واژگان و جمله‌های مربوط به بخش‌های مختلف روز آشنا شدید، می‌توانید آن‌ها را به صورت یک متن کوتاه و بسیار ساده کنار هم قرار دهید. در سطح A1 نیازی نیست جمله‌های طولانی یا پیچیده بسازید، جمله‌های کوتاه پشت سر هم کاملا کافی و درست هستند.

متن نمونه:

Ich wache um 6 Uhr auf. Ich stehe um 6:15 Uhr auf. Ich wasche mich und frühstücke. Ich gehe um 7 Uhr zur Arbeit. Ich arbeite von 8 bis 16 Uhr. Ich esse um 12 Uhr zu Mittag. Nach der Arbeit kaufe ich im Supermarkt ein. Ich komme um 17 Uhr nach Hause. Ich koche und esse zu Abend. Ich sehe fern oder höre Musik. Ich gehe um 23 Uhr ins Bett und ich schlafe um 23:30 Uhr.

در این متن فقط از زمان حال استفاده شده است و جمله‌ها کوتاه و ساده هستند. برای تمرین، می‌توانید با جایگزین کردن ساعت‌ها و فعالیت‌ها، متن را مطابق زندگی خودتان تغییر دهید. مهم است که افعال روزمره را به تدریج حفظ کنید و بتوانید آن‌ها را در جمله‌های ساده به کار ببرید. توضیحات دقیق‌تر درباره‌ی ساختارها و دستور زبان در فصل‌های دیگر سطح A1 خواهد آمد، این فصل فقط برای آشنا شدن با واژگان و الگوهای اصلی توصیف «فعالیت‌های روزانه» است.