3.4.3. مدارک و مهارت‌ها

Table of Contents

مقدمه

در این بخش با واژگان و ساختارهایی آشنا می‌شوید که برای صحبت‌کردن درباره «مدارک» و «مهارت‌ها» در سطح B1 لازم است. هدف این است که بتوانید درباره تحصیلات، گواهی‌ها، دوره‌ها و توانایی‌های خود به شکل نسبتاً مفصل و منظم آلمانی صحبت و در متن‌های رسمی ساده، آن‌ها را بنویسید، بدون آن‌که وارد جزئیات ساختارهای گرامری دیگر فصل‌ها شوید.

واژگان پایه برای مدارک تحصیلی و شغلی

در آلمانی چند واژه کلیدی برای «مدرک» و «تحصیلات» مرتب تکرار می‌شوند و بهتر است آن‌ها را دقیق بشناسید.

واژه «Ausbildung» معمولاً به آموزش‌های حرفه‌ای و عملی پس از مدرسه اشاره دارد، چیزی بین «هنرستان»، «فنی حرفه‌ای» و «کارآموزی شغلی». واژه «Studium» برای تحصیل دانشگاهی استفاده می‌شود، مثل کارشناسی یا کارشناسی ارشد. خود «Schule» و ترکیب‌هایی مانند «Grundschule» و «Gymnasium» برای مقاطع مدرسه است. «Universität» و «Hochschule» هم برای دانشگاه و مؤسسه‌های آموزش عالی استفاده می‌شود.

برای «مدرک» و «گواهی» چند واژه مهم وجود دارد. «Abschluss» به معنای «پایان یک دوره با مدرک» است، مثلاً «Schulabschluss» برای مدرک پایان مدرسه و «Studienabschluss» برای پایان تحصیلات دانشگاهی. واژه «Zeugnis» بیشتر به معنی «کارنامه» یا «گواهی نمره‌ها» است، هم در مدرسه و هم در کار. واژه «Zertifikat» برای گواهی رسمی، به‌ویژه دوره‌ها و زبان، استفاده می‌شود مثل «Sprachzertifikat» یا «Goethe-Zertifikat B1». واژه «Diplom» در برخی رشته‌ها و سیستم‌های قدیمی‌تر دانشگاهی به‌عنوان نوعی مدرک دانشگاهی به کار رفته است، اما در بسیاری موارد امروز «Bachelor» و «Master» رایج‌ترند.

در جدول زیر بعضی واژه‌های کلیدی را خلاصه می‌کنیم:

آلمانی	ترجمه تقریبی در فارسی
Ausbildung	آموزش حرفه‌ای، دوره کارآموزی
Studium	تحصیل دانشگاهی
Schulabschluss	مدرک پایان مدرسه
Berufsabschluss	مدرک حرفه‌ای / فنی
Studienabschluss	مدرک پایان تحصیلات دانشگاهی
Zeugnis	کارنامه، گواهی نمره‌ها / کار
Zertifikat	گواهی، سرتیفیکیت
Sprachzertifikat	مدرک زبان
Bachelor	مدرک کارشناسی
Master	مدرک کارشناسی ارشد
Diplom	دیپلم دانشگاهی (سیستم قدیمی‌تر)

در سطح B1 لازم است بتوانید این واژه‌ها را به‌صورت فعال در جمله‌ها به کار ببرید، مثلاً بگویید چه مدرکی دارید یا در حال گرفتن چه مدرکی هستید.

بیان نوع و سطح مدارک تحصیلی

برای بیان نوع مدرک در آلمانی معمولاً از ساختار «Ich habe …» یا «Ich habe einen … gemacht» استفاده می‌شود. شما نام مدرک یا سطح را بعد از فعل می‌آورید.

الگوی مهم برای گفتن مدرک تحصیلی:
«Ich habe einen Schulabschluss / Bachelor / Master in …»
«Ich habe meine Ausbildung als … gemacht.»

با چند مثال می‌توانیم الگوها را روشن‌تر ببینیم:

«Ich habe einen Bachelor in Informatik.» یعنی «من کارشناسی در رشته کامپیوتر دارم.»

«Ich habe einen Master in Maschinenbau.» یعنی «من کارشناسی ارشد در مهندسی مکانیک دارم.»

«Ich habe meine Ausbildung als Krankenpfleger gemacht.» یعنی «من دوره آموزش حرفه‌ای خودم را به‌عنوان پرستار گذرانده‌ام.»

توجه کنید که معمولاً بعد از «Bachelor» و «Master» از حرف اضافه «in» برای نام رشته استفاده می‌شود. همچنین برای برخی رشته‌ها از ترکیب‌هایی مثل «im Bereich Marketing» هم زیاد استفاده می‌شود، مثلاً «Ich habe meinen Abschluss im Bereich Marketing gemacht.»

گاهی لازم است سطح تحصیلات مدرسه‌ای را هم توضیح دهید. در اینجا واژه‌هایی مانند «Realschulabschluss» یا «Abitur» مهم هستند. «Abitur» معادل تقریباً «دیپلم پیش‌دانشگاهی / ورود به دانشگاه» است. جمله‌های نمونه:

«Ich habe 2015 mein Abitur gemacht.»

«Ich habe einen Realschulabschluss.»

برای این‌که بگویید هنوز در حال تحصیل هستید، الگوی رایج استفاده از حال استمراری با «studieren» یا «eine Ausbildung machen» است:

«Ich studiere seit 2022 Informatik.»

«Ich mache seit zwei Jahren eine Ausbildung als Elektriker.»

توضیح مسیر تحصیلی به ترتیب زمانی

در سطح B1 لازم است بتوانید مسیر تحصیلی خود را به ترتیب زمانی تعریف کنید. این کار معمولاً با ترکیب عبارت‌های زمانی و فعل‌های گذشته انجام می‌شود، ولی تمرکز ما اینجا روی واژگان و الگوهای بیان است تا روی دستور.

برای توضیح مسیر تحصیلی بهتر است از عبارت‌هایی مثل «zuerst», «danach», «später», «anschließend», «seit» و «bis» استفاده کنید تا ترتیب زمانی را روشن کنید.

مثلاً یک روایت ساده از مسیر تحصیلی می‌تواند این‌طور باشد:

«Zuerst habe ich die Grundschule besucht. Danach bin ich auf das Gymnasium gegangen. Im Jahr 2014 habe ich mein Abitur gemacht. Anschließend habe ich ein Studium der Betriebswirtschaft begonnen. Seit 2018 arbeite ich als Kaufmann und studiere nebenbei weiter.»

در این مثال می‌بینید که از «zuerst» برای شروع، «danach» و «anschließend» برای ادامه، و از سال‌ها برای مشخص کردن زمان استفاده شده است. در معرفی رسمی و رزومه نیز همین منطق به کار می‌رود.

برای نشان‌دادن بازه‌های زمانی، استفاده از «von … bis …» و «seit» بسیار رایج است:

«Von 2010 bis 2013 habe ich eine Ausbildung als Friseurin gemacht.»

«Seit 2020 studiere ich an der Universität München.»

الگوی مهم برای بازه زمانی:
«Von [سال] bis [سال] habe ich … gemacht.»
«Seit [سال] / seit [مدت] studiere / arbeite ich …»

این ساختارها کمک می‌کند مسیر تحصیلی خود را مرتب و قابل فهم برای مخاطب آلمانی‌زبان تعریف کنید، بدون آن‌که لازم باشد وارد ساختارهای پیچیده‌تر شوید.

معرفی مهارت‌های حرفه‌ای و فنی

مهارت‌ها در آلمانی اغلب با واژه «Kenntnisse» و «Fähigkeiten» بیان می‌شوند. همچنین برای مهارت‌های تخصصی شغلی، ترکیب‌هایی مانند «EDV-Kenntnisse» برای مهارت‌های کامپیوتری، «PC-Kenntnisse» و «Programmierkenntnisse» بسیار رایج است.

واژه «Kenntnisse» بیشتر به «دانش و آشنایی عملی» اشاره دارد، در حالی که «Fähigkeiten» یعنی توانایی‌ها و قابلیت‌ها. در متن‌های رسمی، مخصوصاً رزومه، معمولاً از ساختار «Ich verfüge über …» نیز استفاده می‌شود که رسمی‌تر از «Ich habe …» است.

چند الگوی پرکاربرد:

«Ich habe gute EDV-Kenntnisse.»

«Ich verfüge über Grundkenntnisse in Buchhaltung.»

«Ich habe praktische Erfahrungen in der Kinderbetreuung.»

برای مهارت‌های فنی می‌توانید نام دقیق نرم‌افزار یا ابزار را ذکر کنید:

«Ich habe sehr gute Kenntnisse in Microsoft Excel und Word.»

«Ich kann mit SAP arbeiten.»

در زبان روزمره و در مصاحبه شغلی می‌توانید از ساختار «Ich kann gut …» یا «Ich bin sicher im Umgang mit …» هم استفاده کنید:

«Ich kann gut mit Menschen umgehen.»

«Ich bin sicher im Umgang mit Kunden.»

نکته مهم در سطح B1 این است که بتوانید چند مهارت کلیدی خود را نام ببرید و برای هرکدام اگر لازم بود، یک مثال کوتاه عملی ذکر کنید، هرچند توضیح طولانی لازم نیست.

مهارت‌های نرم و ویژگی‌های شخصیتی در محیط کار

علاوه بر مهارت‌های فنی، در فرهنگ کاری آلمانی «نرمایه» یا «مهارت‌های نرم» بسیار مهم هستند. این‌ها شامل توانایی‌هایی مانند کار تیمی، مسئولیت‌پذیری، دقت و انعطاف‌پذیری است. برای بیان این ویژگی‌ها ساختارهای ساده اما رایج وجود دارد.

برخی واژه‌ها و عبارت‌های مهم برای مهارت‌های نرم:

آلمانی	ترجمه تقریبی
teamfähig	دارای توانایی کار تیمی
zuverlässig	قابل اعتماد
flexibel	منعطف
belastbar	مقاوم در برابر فشار
kommunikativ	اهل ارتباط
eigenständig arbeiten	مستقل کار کردن
sorgfältig	دقیق

می‌توانید این ویژگی‌ها را در جمله‌های ساده بیان کنید، به‌ویژه هنگام معرفی خود برای کار یا تحصیل:

«Ich bin teamfähig und arbeite gern mit anderen zusammen.»

«Ich bin zuverlässig und komme immer pünktlich.»

«Ich kann selbstständig arbeiten und Verantwortung übernehmen.»

چنان‌چه بخواهید رسمی‌تر صحبت کنید، ترکیب «Ich verfüge über …» هم اینجا کاربرد دارد، هرچند بیشتر برای مهارت‌ها و تجربه‌ها به کار می‌رود تا برای صفت‌های شخصیتی:

«Ich verfüge über eine hohe Einsatzbereitschaft und Flexibilität.»

در سطح B1 کافی است چند صفت کلیدی را درست تلفظ کنید، به کار ببرید و در صورت لزوم با مثال کوتاه توضیح دهید که کجا این ویژگی را نشان داده‌اید.

توصیف مهارت‌های زبانی و سطح آلمانی

در محیط تحصیلی و شغلی در کشورهای آلمانی‌زبان بسیار مهم است که بتوانید سطح زبان خود را بر اساس چارچوب اروپایی (A1 تا C2) توصیف کنید. برای این کار از ساختارهای ساده استفاده می‌شود که لازم است آن‌ها را مسلط باشید.

رایج‌ترین الگوها برای معرفی سطح زبان:

«Ich spreche Deutsch auf dem Niveau B1.»

«Ich habe ein Deutschzertifikat auf dem Niveau A2.»

«Mein Deutschniveau ist B1.»

اگر مدرک مشخصی دارید می‌توانید نام آن را نیز اضافه کنید:

«Ich habe das Goethe-Zertifikat B1.»

«Ich habe ein Telc-Zertifikat Deutsch B2.»

برای توصیف مهارت‌های مختلف مانند صحبت‌کردن، خواندن، نوشتن و شنیدن نیز از ساختار «in …» استفاده می‌شود:

«In Schrift und Wort habe ich gute Deutschkenntnisse.»

«Ich habe gute mündliche und schriftliche Englischkenntnisse.»

برای زبان مادری، عبارت «Muttersprache» به کار می‌رود:

«Meine Muttersprache ist Persisch.»

«Persisch ist meine Muttersprache.»

برای زبان‌هایی که کمتر می‌دانید می‌توانید از عبارت‌هایی مانند «Grundkenntnisse» و «gute Kenntnisse» استفاده کنید:

الگوی مهم برای مهارت زبانی:
«Ich habe Grundkenntnisse in …»
«Ich habe gute / sehr gute Kenntnisse in …»
«Ich spreche … fließend.»

مثلاً:

«Ich habe Grundkenntnisse in Französisch.»

«Ich spreche Englisch fließend.»

«Ich habe sehr gute Englischkenntnisse in Wort und Schrift.»

این جمله‌ها در فرم‌های درخواست کار، رزومه و مصاحبه به‌طور مداوم استفاده می‌شوند و دانستن آن‌ها برای شما در سطح B1 کلیدی است.

بیان گواهی‌ها و دوره‌های تکمیلی

بسیاری از افراد علاوه بر تحصیلات اصلی، در دوره‌های کوتاه‌مدت، کارگاه‌ها و کلاس‌های اضافی شرکت می‌کنند. برای بیان این نوع «دوره‌های تکمیلی» واژه‌های «Kurs», «Lehrgang» و «Fortbildung» مهم هستند.

واژه «Kurs» برای دوره، مثلاً «Sprachkurs», «Computerkurs» یا «Integrationskurs» استفاده می‌شود. «Fortbildung» نوعی دوره برای پیشرفت در شغل است. «Lehrgang» نیز شبیه دوره تخصصی است، گاهی با سرفصل‌ها و آزمون رسمی.

برای بیان اینکه در چنین دوره‌ای شرکت کرده‌اید، می‌توانید از این الگوها استفاده کنید:

«Ich habe einen Deutschkurs besucht.»

«Ich habe an einem Computerkurs teilgenommen.»

«Ich habe eine Fortbildung im Bereich Marketing gemacht.»

اگر از دوره گواهی گرفته‌اید، می‌توانید آن را نیز بیان کنید:

«Ich habe ein Zertifikat für Projektmanagement erhalten.»

«Ich habe ein Teilnehmerzertifikat bekommen.»

در زبان رسمی معمولاً از فعل «absolvieren» استفاده می‌شود، که بیشتر در متن‌های نوشتاری و رزومه دیده می‌شود:

«Ich habe einen Intensivkurs Deutsch B1 absolviert.»

اما در گفتار روزمره و ساده، همان «machen», «besuchen» و «teilnehmen» کافی است.

برای توضیح نقش این دوره‌ها می‌توانید به صورت کوتاه بیان کنید که در این دوره چه نوع مهارتی به دست آورده‌اید، بدون آن‌که وارد شرح طولانی شوید:

«In diesem Kurs habe ich gelernt, Präsentationen am Computer zu erstellen.»

«In der Fortbildung habe ich meine Kenntnisse in Buchhaltung vertieft.»

در سطح B1 توانایی نام بردن از چند دوره و گواهی مهم و توضیح خیلی کوتاه درباره آن‌ها معمولاً کافی است.

جمع‌بندی

در این فصل با مهم‌ترین واژگان و الگوها برای صحبت‌کردن درباره مدارک و مهارت‌ها آشنا شدید. یاد گرفتید چگونه نوع و سطح مدارک تحصیلی و شغلی خود را بیان کنید، مسیر تحصیلی را به ترتیب زمانی توضیح دهید، مهارت‌های فنی و نرم خود را معرفی کنید، سطح زبان‌های مختلف را دقیق توصیف کنید و از گواهی‌ها و دوره‌های تکمیلی نام ببرید. تسلط به این واژگان و ساختارهای ساده به شما کمک می‌کند در رزومه، مصاحبه شغلی و گفتگوهای رسمی درباره تحصیل و کار، خودتان را روشن و قابل اعتماد معرفی کنید و برای فصل‌های بعدی این بخش، که روی ساختارهای گرامریِ دقیق‌تری تمرکز دارند، آماده‌تر شوید.