31.4.2. اصطلاحات فنی
Table of Contents
اصطلاحات موتور
در این بخش با واژههایی آشنا میشوید که هنگام مطالعه مباحث فنی خودرو، مراجعه به مکانیکی، یا دیدن سؤالات آییننامه ممکن است ببینید. هدف، حفظکردن جزئیات مکانیکی نیست، بلکه این است که وقتی این اصطلاحات را دیدید، «کلیت مفهوم» را بفهمید.
در جدول زیر، مهمترین اصطلاحات مربوط به موتور معرفی شده است:
| اصطلاح فارسی | معادل متداول (انگلیسی) | توضیح ساده |
|---|---|---|
| موتور درونسوز | Internal Combustion Engine | موتوری که با سوختن بنزین یا گاز داخل سیلندر، نیرو تولید میکند. تقریبا همه خودروهای بنزینی و گازسوز معمولی از این نوع هستند. |
| سیلندر | Cylinder | محفظهای استوانهای در داخل موتور که پیستون در آن بالا و پایین میرود و عمل تراکم و انفجار مخلوط سوخت و هوا در آن انجام میشود. |
| پیستون | Piston | قطعهای متحرک که داخل سیلندر حرکت رفت و برگشتی دارد و نیروی حاصل از احتراق را دریافت و به شاتون منتقل میکند. |
| شاتون | Connecting Rod | میلهای که پیستون را به میللنگ وصل میکند و حرکت رفت و برگشتی پیستون را به میللنگ منتقل میکند. |
| میللنگ | Crankshaft | محور اصلی چرخان موتور که حرکت رفت و برگشتی پیستونها را به حرکت چرخشی تبدیل میکند. این حرکت در نهایت به چرخها میرسد. |
| سرسیلندر | Cylinder Head | درپوش بالای سیلندرها که سوپاپها و بعضی مجاری سوخت و هوا در آن قرار دارد. واشر سرسیلندر بین آن و بلوک موتور قرار میگیرد. |
| بلوک موتور | Engine Block | بدنه اصلی فلزی موتور که سیلندرها و مجاری روغن و آب در آن ساخته شده است. |
| سوپاپ | Valve | «درِ» ورود هوا و خروج دود از سیلندر. سوپاپ هوا (ورودی) و سوپاپ دود (خروجی) داریم. |
| میلسوپاپ | Camshaft | میلهای با برجستگیهای مخصوص که با چرخش خود، زمان باز و بسته شدن سوپاپها را تنظیم میکند. |
| زمانبندی موتور | Valve Timing | ترتیب و زمان باز و بسته شدن سوپاپها نسبت به حرکت پیستون و میللنگ. خرابی تسمه تایم این هماهنگی را به هم میزند. |
| تسمه تایم | Timing Belt | تسمهای دندانهدار که حرکت میللنگ را به میلسوپاپ منتقل میکند و هماهنگی بین آنها را حفظ میکند. پارهشدن آن میتواند باعث آسیب جدی موتور شود. |
| احتراق | Combustion | عمل سوختن مخلوط سوخت و هوا در سیلندر. این احتراق فشار زیادی ایجاد میکند که پیستون را به حرکت در میآورد. |
| شمع | Spark Plug | قطعهای که در موتورهای بنزینی، جرقه لازم برای احتراق مخلوط سوخت و هوا را ایجاد میکند. |
| ایسیو (کامپیوتر موتور) | ECU | واحد کنترل الکترونیکی که سنسورها را میخواند و دستور پاشش سوخت، زمان جرقه و بسیاری از تنظیمات دیگر را مدیریت میکند. |
| سنسور | Sensor | حسگرهایی که وضعیتهای مختلف مثل دمای آب، دور موتور، میزان اکسیژن در دود اگزوز و… را به ECU گزارش میدهند. |
| انژکتور | Injector | قطعهای که سوخت را به صورت پرفشار و پودر شده وارد مانیفولد یا سیلندر میکند. در سیستم انژکتوری، کار کاربراتور قدیمی را انجام میدهد. |
| مانیفولد هوا | Intake Manifold | مجموعه مجراهایی که هوای ورودی را بین سیلندرها تقسیم میکند. |
| مانیفولد دود | Exhaust Manifold | مجموعه مجراهایی که دود خروجی سیلندرها را جمع میکند و به اگزوز میفرستد. |
| نسبت تراکم | Compression Ratio | نسبت حجم سیلندر وقتی پیستون پایین است به حجم آن وقتی پیستون بالا است. هرچه بیشتر باشد، موتور قویتر ولی حساستر به کیفیت سوخت است. |
| سیستم خنککننده | Cooling System | مجموعهای شامل رادیاتور، واترپمپ، شیلنگها و مایع خنککننده که دمای موتور را در حد مجاز نگه میدارد. |
| رادیاتور | Radiator | مبدل حرارتی جلو خودرو که آب داغ موتور در آن خنک میشود. |
| واترپمپ | Water Pump | پمپ آب که مایع خنککننده را در مدار موتور و رادیاتور به گردش در میآورد. |
| سیستم روغنکاری | Lubrication System | سیستمی که روغن موتور را بین قطعات متحرک میچرخاند تا اصطکاک و سایش کم شود. شامل کارتل، پمپ روغن، فیلتر روغن و مجاری روغن است. |
| کارتل | Oil Pan | مخزنی در پایین موتور که روغن موتور در آن جمع میشود. |
| دور موتور | RPM | تعداد چرخش میللنگ در هر دقیقه. روی صفحه کیلومتر معمولاً با عدد ضرب در ۱۰۰۰ نمایش داده میشود. |
«تسمه تایم»، «روغن موتور» و «مایع خنککننده» از حیاتیترین بخشهای نگهداری موتور هستند. بیتوجهی به سرویس آنها میتواند باعث خرابی جدی و پرهزینه موتور شود.
اصطلاحات ترمز
ترمز، مهمترین سیستم ایمنی خودرو است. آشنایی با اصطلاحات آن کمک میکند هنگام شنیدن توضیحات مکانیک یا پرسشهای آزمون، تصویر روشنی در ذهن داشته باشید.
| اصطلاح فارسی | معادل متداول (انگلیسی) | توضیح ساده |
|---|---|---|
| ترمز پایی | Service Brake | ترمزی که با پدال زیر پای راست کنترل میکنید و برای کاهش سرعت و توقف عادی استفاده میشود. |
| ترمز دستی | Parking / Hand Brake | ترمزی که معمولاً با اهرم بین صندلیها یا دکمه برقی فعال میشود و بیشتر برای ثابت نگه داشتن خودرو در هنگام پارک به کار میرود. |
| لنت ترمز | Brake Pad / Shoe | قطعهای اصطکاکی که روی دیسک یا داخل کاسه ترمز فشار میآورد و با ایجاد اصطکاک، خودرو را کند میکند. |
| دیسک ترمز | Brake Disc | صفحه فلزی گرد که در ترمزهای دیسکی، لنتها آن را میگیرند تا خودرو ترمز کند. معمولاً در چرخهای جلو استفاده میشود. |
| کاسه ترمز | Brake Drum | قطعه استوانهای در ترمزهای کاسهای که لنتها از داخل به آن فشار میآورند. در بعضی خودروها در چرخ عقب استفاده میشود. |
| بوستر ترمز | Brake Booster | تقویتکنندهای که با استفاده از خلأ، نیروی پای راننده را چند برابر میکند تا با فشار کمتری ترمز قویتری بگیرد. |
| روغن ترمز | Brake Fluid | مایع مخصوصی که فشار پدال ترمز را از طریق لولهها به سیلندرهای چرخ منتقل میکند. باید همیشه سطح آن مناسب و بدون هوا باشد. |
| مدار هیدرولیک ترمز | Hydraulic Circuit | مجموعه لولهها، سیلندرها و روغن ترمز که نیرو را از پدال به چرخها منتقل میکند. |
| سیلندر اصلی ترمز | Master Cylinder | قطعهای که در آن فشار پدال به فشار هیدرولیک روغن ترمز تبدیل میشود. |
| ترمز ضدقفل | ABS | سامانهای که از قفل شدن چرخها هنگام ترمز شدید جلوگیری میکند و امکان فرماندادن را هنگام ترمز حفظ میکند. |
| توزیع نیروی ترمز | EBD | سامانهای که میزان نیروی ترمز را بین چرخهای جلو و عقب و گاهی چرخهای چپ و راست تنظیم میکند تا ترمزگیری متعادلتر شود. |
| کمک ترمز اضطراری | Brake Assist (BA) | سامانهای که در ترمزهای ناگهانی، نیروی ترمز را به حداکثر میرساند حتی اگر فشار پای راننده کامل نباشد. |
| مسافت ترمز | Braking Distance | مسافتی که خودرو از لحظه شروع ترمز گرفتن تا لحظه توقف کامل طی میکند. |
| مسافت توقف | Stopping Distance | مجموع مسافت واکنش راننده و مسافت ترمز. از دید ایمنی مهم است. |
| فیدینگ ترمز | Brake Fade | کاهش کارایی ترمز به دلیل داغ شدن بیش از حد، مثلا در سرازیری طولانی. |
| ترمزگیری تدریجی | Progressive Braking | فشردن نرم و تدریجی پدال ترمز برای کاهش سرعت آرام و کنترلشده. |
| ترمزگیری اضطراری | Emergency Braking | ترمز شدید در موقعیت خطر که برای جلوگیری از تصادف انجام میشود. |
فرمول تقریبی و آموزشی برای «مسافت توقف» در سرعتهای شهری:
$$ \text{مسافت توقف} \approx \text{مسافت واکنش} + \text{مسافت ترمز} $$
و میتوان به صورت ساده و تقریبی گفت:
$$ \text{مسافت واکنش (متر)} \approx \frac{\text{سرعت (کیلومتر بر ساعت)}}{2} $$
این روابط تقریبی هستند و فقط برای درک اثر سرعت بر مسافت توقف به کار میروند.
اصطلاحات لاستیک
لاستیک تنها قسمت خودرو است که مستقیم با جاده تماس دارد، بنابراین واژههای مربوط به آن در مباحث ایمنی و فنی اهمیت زیادی دارد.
| اصطلاح فارسی | معادل متداول (انگلیسی) | توضیح ساده |
|---|---|---|
| تایر / لاستیک | Tire | حلقه لاستیکی دور رینگ که با سطح راه تماس دارد و وزن خودرو را تحمل میکند. |
| رینگ | Wheel Rim | حلقه فلزی که لاستیک روی آن سوار میشود. |
| آج لاستیک | Tread | طرح و برآمدگیهای روی سطح لاستیک که برای چسبندگی و هدایت آب بهکار میرود. |
| عمق آج | Tread Depth | ارتفاع برجستگیهای آج. کم شدن آن، چسبندگی و ایمنی را کاهش میدهد، بهخصوص روی سطح خیس. |
| فشار باد لاستیک | Tire Pressure | فشاری که هوای داخل لاستیک ایجاد میکند و معمولا بر حسب PSI یا بار اندازهگیری میشود. |
| سایز لاستیک | Tire Size | ترکیب چند عدد و حرف روی دیواره لاستیک که پهنا، نسبت ارتفاع به پهنا، قطر رینگ و… را نشان میدهد. مثل 205/55R16. |
| شاخص سرعت | Speed Rating | حرفی روی لاستیک که حداکثر سرعت مجاز طراحیشده برای آن لاستیک را نشان میدهد. |
| شاخص بار | Load Index | عددی روی لاستیک که حداکثر وزن قابل تحمل هر لاستیک را مشخص میکند. |
| لاستیک رادیال | Radial Tire | نوعی تایر که تارهای داخلی آن به صورت شعاعی چیده شدهاند. تقریبا تمام لاستیکهای سواری امروزی رادیال هستند. |
| لاستیک تیوبلِس | Tubeless | لاستیکی که بدون تیوب داخلی کار میکند و روی رینگ آببندی میشود. بیشتر خودروهای جدید از این نوع استفاده میکنند. |
| پنچری | Flat Tire | از دست دادن هوای لاستیک، معمولا به دلیل سوراخ شدن یا بریدگی. |
| ترکیدگی لاستیک | Tire Blowout | پاره شدن ناگهانی لاستیک در حال حرکت، اغلب به دلیل فشار زیاد، فرسودگی یا ضربه شدید. |
| بالانس چرخ | Wheel Balancing | تنظیم توزیع وزن چرخ تا در سرعت بالا لرزش ایجاد نشود. |
| تنظیم زوایای چرخ | Wheel Alignment | تنظیم دقیق زاویه قرارگیری چرخها نسبت به هم و نسبت به بدنه خودرو، برای هدایت درست و سایش یکنواخت لاستیک. |
| سایش نامنظم | Uneven Wear | خورده شدن غیر یکنواخت آج در بخشهایی از لاستیک، که معمولاً نشانه مشکل در فشار باد، بالانس یا زوایای چرخ است. |
| لاستیک چهارفصل | All-season Tire | لاستیکی که برای استفاده در شرایط آبوهوایی مختلف طراحی شده، اما در شرایط خیلی سخت زمستانی، جایگزین لاستیک زمستانی تخصصی نیست. |
| لاستیک زمستانی | Winter Tire | لاستیکی که مخصوص برف و یخ طراحی شده و ترکیب لاستیک و طرح آج آن برای هوای سرد بهینه است. |
فشار باد نامناسب، عمق آج کم و لاستیک قدیمی، سه عامل اصلی کاهش چسبندگی و افزایش مسافت ترمز هستند. بررسی منظم آنها یکی از سادهترین و مهمترین کارهای ایمنی است.
اصطلاحات برق خودرو
سیستم برقی خودرو، روشن شدن موتور، کار کردن چراغها و وسایل برقی را ممکن میکند. آشنایی با اصطلاحات پایه، فهم هشدارها و مشکلات را آسانتر میکند.
| اصطلاح فارسی | معادل متداول (انگلیسی) | توضیح ساده |
|---|---|---|
| باتری | Battery | منبع ذخیره برق خودرو برای استارت زدن و تغذیه مدارها وقتی موتور خاموش است. |
| دینام | Alternator | مولد برق که هنگام کار موتور، برق تولید میکند و همزمان باتری را شارژ میکند. |
| استارت | Starter Motor | موتور برقی که موتور اصلی را برای روشن شدن میچرخاند. با چرخاندن سوئیچ یا فشار دکمه استارت فعال میشود. |
| ECU / یونیت کنترل | Electronic Control Unit | واحدهای الکترونیکی که بخشهای مختلف مثل موتور، ترمز ABS، کیسه هوا و… را کنترل میکنند. |
| فیوز | Fuse | قطعهای که در صورت عبور جریان بیش از حد، میسوزد و مدار را قطع میکند تا از آسیب و آتشسوزی جلوگیری کند. |
| رله | Relay | کلید برقی که با جریان کم، یک جریان بزرگتر را قطع و وصل میکند، مثلا برای فن رادیاتور یا چراغها. |
| سیمکشی | Wiring Harness | مجموعه سیمها و اتصالات که برق و سیگنالها را بین اجزای مختلف خودرو منتقل میکند. |
| اتصال بدنه | Ground | اتصال قطعات برقی به بدنه خودرو که به عنوان قطب منفی مدار استفاده میشود. |
| اتصال کوتاه | Short Circuit | تماس غیرمجاز دو بخش از مدار که میتواند باعث سوختن فیوز، خرابی قطعه یا آتشسوزی شود. |
| چراغ هشدار باتری | Battery Warning Light | چراغ قرمزی روی صفحه کیلومتر که در صورت مشکل در شارژ، دینام یا باتری روشن میشود. |
| شارژر باتری | Battery Charger | دستگاهی که برای شارژ کردن باتری از بیرون استفاده میشود. در رانندگی روزمره، دینام این کار را انجام میدهد. |
| کابل باتری کمکی | Jump Leads | کابلهایی که برای اتصال موقت باتری یک خودرو به باتری خودروی دیگر برای روشن کردن خودرو استفاده میشود. |
| مهشکن جلو / عقب | Fog Lamp | چراغهای خاص برای استفاده در مه و دید کم، که نور پخششده و مناسبی دارند تا خیرگی ایجاد نشود. |
| چراغ راهنما | Indicator / Turn Signal | چراغهایی که با چشمک زدن در جلو، عقب و کنار خودرو، جهت تغییر مسیر یا گردش را اعلام میکنند. |
| چراغ خطر / فلاشر | Hazard Warning Lights | وقتی همه راهنماها همزمان چشمک میزنند تا وجود خطر یا توقف اضطراری را اعلام کنند. |
| چراغ ترمز | Brake Light | چراغهای قرمز عقب که با فشردن پدال ترمز روشن میشوند و به رانندگان پشت هشدار میدهند. |
روشن شدن چراغ هشدار باتری هنگام رانندگی، به معنی مشکل در شارژ است. در این حالت، خودرو ممکن است بعد از مدتی خاموش شود. باید در اولین فرصتِ امن، خودرو را متوقف و علت را بررسی یا به تعمیرگاه مراجعه کنید.
اصطلاحات سامانههای ایمنی
خودروهای امروزی به سامانههای ایمنی فعال و غیرفعال مختلف مجهز هستند. دانستن نام و نقش هرکدام، هم برای فهم سؤالات آییننامه مفید است و هم برای استفاده درست از امکانات خودرو.
| اصطلاح فارسی | معادل متداول (انگلیسی) | توضیح ساده |
|---|---|---|
| ایمنی غیرفعال | Passive Safety | تجهیزاتی که هنگام تصادف، آسیب را کم میکنند، مثل کمربند ایمنی و کیسه هوا و ساختار بدنه. |
| ایمنی فعال | Active Safety | سامانههایی که کمک میکنند اصلاً تصادف رخ ندهد، مثل ABS، ESP، کنترل کشش و… |
| کمربند ایمنی | Seat Belt | نوار محافظی که روی بدن بسته میشود و در تصادف، بدن را در صندلی نگه میدارد. |
| پیشکشنده کمربند | Pretensioner | سامانهای که در لحظه تصادف، شل بودن کمربند را جمع میکند تا بدن محکمتر نگه داشته شود. |
| محدودکننده نیرو | Load Limiter | سامانهای در کمربند که در تصادف شدید، کمی باز میشود تا فشار بیش از حد به قفسه سینه وارد نشود. |
| کیسه هوا | Airbag | بالشتک بادی که در تصادف شدید به سرعت باز میشود تا ضربه به سر و بدن را کم کند. |
| کیسه هوای راننده | Driver Airbag | کیسه هوایی که درون فرمان قرار دارد و از راننده محافظت میکند. |
| کیسه هوای سرنشین جلو | Passenger Airbag | کیسه هوایی که در داشبورد قرار دارد و از سرنشین کنار راننده محافظت میکند. |
| کیسه هوای جانبی | Side Airbag | کیسههایی در کنار صندلی یا دربها که در تصادف جانبی، پهلو و قفسه سینه را محافظت میکنند. |
| کیسه هوای پردهای | Curtain Airbag | کیسهای طولانی در بالای پنجرهها که در تصادف جانبی، از سر سرنشینان محافظت میکند. |
| سیستم ترمز ضدقفل | ABS | سامانهای که از قفل شدن چرخها هنگام ترمز شدید جلوگیری میکند تا فرمانپذیری حفظ شود. |
| توزیع الکترونیکی نیروی ترمز | EBD | سامانهای که به صورت هوشمند، نیروی ترمز را بین چرخها توزیع میکند. |
| کنترل پایداری الکترونیکی | ESP / ESC | سامانهای که با ترمزگیری جداگانه هر چرخ و کاهش گاز، از لغزش و انحراف خودرو در پیچها و مانورها جلوگیری میکند. |
| کنترل کشش | TCS / Traction Control | سامانهای که از هرزگردی چرخهای محرک هنگام شتابگیری روی سطح لغزنده جلوگیری میکند. |
| کنترل سر خوردن در سراشیبی | HDC | سامانهای که در سرازیریهای تند، با کنترل ترمزها، سرعت پایین و یکنواختی را حفظ میکند. |
| کنترل حرکت در سربالایی | Hill Start Assist | سامانهای که هنگام شروع حرکت در سربالایی، برای لحظهای ترمزها را نگه میدارد تا خودرو عقب نرود. |
| قفل مرکزی | Central Locking | سامانهای که قفل و باز کردن همه درها را از یک نقطه، مثلا با ریموت، ممکن میکند. |
| ایموبیلایزر | Immobilizer | سامانه ضدسرقت که بدون کلید یا کد صحیح، اجازه روشن شدن موتور را نمیدهد. |
| کمربند ایمنی سه نقطهای | 3-point Seat Belt | نوع رایج کمربند که از شانه و کمر عبور میکند و به دو نقطه پایین و یک نقطه بالا متصل است. |
| صندلی کودک (سیستم ایزوفیکس) | Child Seat / ISOFIX | سامانه استاندارد برای نصب ایمن صندلی کودک روی صندلی خودرو با اتصالهای مخصوص. |
هیچ سامانهای، حتی ABS و ESP، جایگزین «سرعت مطمئنه»، «فاصله طولی کافی» و «توجه کامل راننده» نیست. این سامانهها فقط کمک میکنند اشتباهات کوچک راننده به تصادفهای بزرگ تبدیل نشود.
این واژهنامه فنی برای این است که هنگام مطالعه فصلهای فنی و دیدن این اصطلاحات، مجبور نباشید حدس بزنید. هر زمان به واژهای برخوردید که فراموش کردهاید، میتوانید به این بخش برگردید و در چند ثانیه، مفهوم آن را به یاد بیاورید.
Views: 0
Where to Move
Move chapter:
- ☰ 1. شروع دوره
- ☰ 1.1. معرفی دوره
- ☰ 1.1.1. آشنایی با دوره
- ☰ 1.1.2. روش مطالعه
- ☰ 1.1.3. منابع و اعتبار مطالب
-
- ☰ 1.2. دریافت گواهینامه در ایران
- ☰ 1.2.1. انواع گواهینامه
- ☰ 1.2.2. شرایط ثبتنام
- ☰ 1.2.3. مراحل آموزش
- ☰ 1.2.4. رانندگان تازهکار
- ☰ 1.2.5. تمدید و تعویض گواهینامه
-
-
- ☰ 2. مفاهیم پایه ترافیک
- ☰ 2.1. کاربران راه
- ☰ 2.1.1. راننده و سرنشین
- ☰ 2.1.2. عابر پیاده
- ☰ 2.1.3. کاربران آسیبپذیر
-
- ☰ 2.2. مفاهیم مربوط به راه
- ☰ 2.2.1. اجزای راه
- ☰ 2.2.2. انواع معابر
- ☰ 2.2.3. نقاط و سازههای راه
-
- ☰ 2.3. مفاهیم مربوط به حرکت
- ☰ 2.3.1. حرکت و تغییر موقعیت
- ☰ 2.3.2. توقف و پارک
- ☰ 2.3.3. سرعت و فاصله
-
-
- ☰ 3. علائم راهنمایی و رانندگی
- ☰ 3.1. مبانی علائم
- ☰ 3.1.1. شکل علائم
- ☰ 3.1.2. رنگ علائم
- ☰ 3.1.3. اعتبار علائم
-
- ☰ 3.2. تابلوهای اخطاری
- ☰ 3.2.1. خطرات مربوط به مسیر
- ☰ 3.2.2. خطرات مربوط به تقاطع
- ☰ 3.2.3. خطرات مربوط به کاربران راه
- ☰ 3.2.4. خطرات طبیعی و محیطی
-
- ☰ 3.3. تابلوهای بازدارنده
- ☰ 3.3.1. ممنوعیت ورود و عبور
- ☰ 3.3.2. ممنوعیت حرکت
- ☰ 3.3.3. محدودیتهای وسیله نقلیه
-
- ☰ 3.4. تابلوهای دستوری
- ☰ 3.4.1. جهتهای اجباری
- ☰ 3.4.2. مسیرهای اختصاصی
- ☰ 3.4.3. الزامات حرکتی
-
- ☰ 3.5. تابلوهای حق تقدم
- ☰ 3.5.1. علائم اصلی حق تقدم
- ☰ 3.5.2. تشخیص کاربرد علائم
-
- ☰ 3.6. تابلوهای اخباری
- ☰ 3.6.1. تابلوهای مسیر
- ☰ 3.6.2. تابلوهای خدماتی
- ☰ 3.6.3. تابلوهای اطلاعاتی
-
- ☰ 3.7. تابلوهای مکمل
- ☰ 3.7.1. محدوده و جهت اثر
- ☰ 3.7.2. شرایط و استثناها
-
-
- ☰ 4. خطکشی و علائم سطح راه
- ☰ 4.1. خطوط طولی
- ☰ 4.1.1. خطوط جداکننده مسیر
- ☰ 4.1.2. خطوط کناری
-
- ☰ 4.2. خطوط عرضی
- ☰ 4.2.1. خطوط توقف
- ☰ 4.2.2. خطوط عابر پیاده
-
- ☰ 4.3. نشانههای هدایت مسیر
- ☰ 4.3.1. فلشها و نوشتهها
- ☰ 4.3.2. خطوط تغییر سرعت
-
- ☰ 4.4. سایر علائم سطح راه
- ☰ 4.4.1. هاشورها و جزایر
- ☰ 4.4.2. تجهیزات بازتابنده
- ☰ 4.4.3. رنگ جدولها
-
-
- ☰ 5. چراغها و فرمانهای ترافیکی
- ☰ 5.1. چراغهای راهنمایی
- ☰ 5.1.1. چراغهای ثابت
- ☰ 5.1.2. چراغهای چشمکزن
- ☰ 5.1.3. چراغهای جهتدار
- ☰ 5.1.4. چراغهای ویژه
-
- ☰ 5.2. فرمان مأمور راهنمایی
- ☰ 5.2.1. وضعیتهای بدن مأمور
- ☰ 5.2.2. تقدم فرمانها
-
-
- ☰ 6. حق تقدم عبور
- ☰ 6.1. اصول حق تقدم
- ☰ 6.1.1. ترتیب تصمیمگیری
- ☰ 6.1.2. اصول عمومی
-
- ☰ 6.2. حق تقدم در تقاطعها
- ☰ 6.2.1. تقاطع همعرض
- ☰ 6.2.2. راه اصلی و فرعی
- ☰ 6.2.3. تقاطع چراغدار
- ☰ 6.2.4. تقاطع بدون علامت
-
- ☰ 6.3. حق تقدم در میدان
- ☰ 6.3.1. ورود به میدان
- ☰ 6.3.2. حرکت داخل میدان
- ☰ 6.3.3. خروج از میدان
-
- ☰ 6.4. موقعیتهای ویژه حق تقدم
- ☰ 6.4.1. خروج و ورود
- ☰ 6.4.2. مسیرهای باریک و شیبدار
- ☰ 6.4.3. خودروهای ویژه
-
- ☰ 6.5. تمرین حق تقدم
- ☰ 6.5.1. تحلیل تصاویر
- ☰ 6.5.2. موقعیتهای ترکیبی
-
-
- ☰ 7. سرعت، فاصله و ترمز
- ☰ 7.1. انتخاب سرعت
- ☰ 7.1.1. سرعت مجاز
- ☰ 7.1.2. سرعت مطمئنه
- ☰ 7.1.3. خطرات سرعت نامناسب
-
- ☰ 7.2. فاصله ایمن
- ☰ 7.2.1. فاصله طولی
- ☰ 7.2.2. فاصله جانبی
- ☰ 7.2.3. شرایط نیازمند فاصله بیشتر
-
- ☰ 7.3. مسافت توقف
- ☰ 7.3.1. زمان واکنش
- ☰ 7.3.2. مسافت ترمز
- ☰ 7.3.3. ترمزگیری ایمن
-
-
- ☰ 8. سبقت و تغییر مسیر
- ☰ 8.1. اصول سبقت
- ☰ 8.1.1. آمادگی برای سبقت
- ☰ 8.1.2. انجام سبقت
- ☰ 8.1.3. وظایف خودروی دیگر
-
- ☰ 8.2. ممنوعیت سبقت
- ☰ 8.2.1. محدودیتهای مسیر
- ☰ 8.2.2. محدودیتهای دید
- ☰ 8.2.3. محدودیتهای ترافیکی
-
- ☰ 8.3. تغییر خط
- ☰ 8.3.1. مراحل تغییر خط
- ☰ 8.3.2. تغییر خط در موقعیتهای مختلف
- ☰ 8.3.3. اشتباهات تغییر خط
-
-
- ☰ 9. گردش و دور زدن
- ☰ 9.1. گردش در تقاطع
- ☰ 9.1.1. گردش به راست
- ☰ 9.1.2. گردش به چپ
- ☰ 9.1.3. گردش در خیابانهای مختلف
-
- ☰ 9.2. دور زدن
- ☰ 9.2.1. دور زدن یکفرمان
- ☰ 9.2.2. دور زدن دوفرمان
- ☰ 9.2.3. ممنوعیت دور زدن
-
-
- ☰ 10. توقف و پارک
- ☰ 10.1. اصول توقف
- ☰ 10.1.1. توقف عادی
- ☰ 10.1.2. توقف اضطراری
- ☰ 10.1.3. محلهای ممنوع توقف
-
- ☰ 10.2. اصول پارک
- ☰ 10.2.1. پارک کنار جدول
- ☰ 10.2.2. پارک دوبل
- ☰ 10.2.3. پارک در شیب
- ☰ 10.2.4. خروج از پارک
-
-
- ☰ 11. رانندگی شهری
- ☰ 11.1. شروع و ادامه حرکت
- ☰ 11.1.1. شروع حرکت
- ☰ 11.1.2. حرکت در خیابان
-
- ☰ 11.2. رانندگی در ترافیک
- ☰ 11.2.1. ترافیک روان
- ☰ 11.2.2. ترافیک سنگین
- ☰ 11.2.3. توقف و حرکت متوالی
-
- ☰ 11.3. مناطق حساس شهری
- ☰ 11.3.1. مدارس و مناطق مسکونی
- ☰ 11.3.2. ایستگاههای عمومی
- ☰ 11.3.3. بازارها و مراکز شلوغ
-
-
- ☰ 12. رانندگی برونشهری
- ☰ 12.1. جادههای دوطرفه
- ☰ 12.1.1. حرکت ایمن
- ☰ 12.1.2. عبور از پیچ
- ☰ 12.1.3. عبور از سربالایی و سرازیری
-
- ☰ 12.2. بزرگراه و آزادراه
- ☰ 12.2.1. ورود به مسیر
- ☰ 12.2.2. حرکت در مسیر
- ☰ 12.2.3. خروج از مسیر
- ☰ 12.2.4. خرابی در مسیر
-
- ☰ 12.3. تونل و پل
- ☰ 12.3.1. رانندگی در تونل
- ☰ 12.3.2. رانندگی روی پل
-
- ☰ 12.4. مسیرهای کوهستانی
- ☰ 12.4.1. رانندگی در شیب
- ☰ 12.4.2. پیچهای کوهستانی
-
-
- ☰ 13. رانندگی در شرایط نامساعد
- ☰ 13.1. شرایط جوی
- ☰ 13.1.1. باران
- ☰ 13.1.2. برف و یخ
- ☰ 13.1.3. مه و گردوغبار
- ☰ 13.1.4. باد شدید
-
- ☰ 13.2. شرایط نوری
- ☰ 13.2.1. رانندگی در شب
- ☰ 13.2.2. طلوع و غروب
-
- ☰ 13.3. شرایط سطح راه
- ☰ 13.3.1. مسیر لغزنده
- ☰ 13.3.2. آبگرفتگی
-
-
- ☰ 14. ایمنی راننده و سرنشینان
- ☰ 14.1. وضعیت صحیح راننده
- ☰ 14.1.1. تنظیم صندلی
- ☰ 14.1.2. تنظیم آینهها
- ☰ 14.1.3. کنترل فرمان و پدالها
-
- ☰ 14.2. تجهیزات حفاظت سرنشینان
- ☰ 14.2.1. کمربند ایمنی
- ☰ 14.2.2. پشتسری و کیسه هوا
- ☰ 14.2.3. ایمنی کودکان
- ☰ 14.2.4. ایمنی افراد خاص
-
- ☰ 14.3. عوامل انسانی
- ☰ 14.3.1. خستگی و خوابآلودگی
- ☰ 14.3.2. دارو، الکل و مواد
- ☰ 14.3.3. حواسپرتی
- ☰ 14.3.4. هیجان و پرخاشگری
-
-
- ☰ 15. رانندگی تدافعی
- ☰ 15.1. شناسایی خطر
- ☰ 15.1.1. مشاهده مؤثر
- ☰ 15.1.2. پیشبینی رفتار دیگران
- ☰ 15.1.3. نشانههای خطر
-
- ☰ 15.2. مدیریت خطر
- ☰ 15.2.1. فضای ایمن
- ☰ 15.2.2. تصمیمگیری
- ☰ 15.2.3. پیشگیری از تصادف
-
-
- ☰ 16. تعامل با وسایل نقلیه دیگر
- ☰ 16.1. موتورسیکلت و دوچرخه
- ☰ 16.1.1. موتورسیکلتها
- ☰ 16.1.2. دوچرخهها
-
- ☰ 16.2. خودروهای سنگین
- ☰ 16.2.1. کامیون و اتوبوس
- ☰ 16.2.2. بارهای ویژه
-
- ☰ 16.3. خودروهای امدادی
- ☰ 16.3.1. تشخیص خودروی امدادی
- ☰ 16.3.2. باز کردن مسیر
-
-
- ☰ 17. آشنایی فنی با خودرو
- ☰ 17.1. موتور و انتقال قدرت
- ☰ 17.1.1. موتور
- ☰ 17.1.2. کلاچ و گیربکس
- ☰ 17.1.3. سیستم انتقال قدرت
-
- ☰ 17.2. سیستم هدایت و تعلیق
- ☰ 17.2.1. فرمان
- ☰ 17.2.2. تعلیق
-
- ☰ 17.3. سیستم ترمز
- ☰ 17.3.1. اجزای ترمز
- ☰ 17.3.2. سامانههای کمکی
- ☰ 17.3.3. عیبهای ترمز
-
- ☰ 17.4. لاستیک و چرخ
- ☰ 17.4.1. مشخصات لاستیک
- ☰ 17.4.2. بررسی و نگهداری
- ☰ 17.4.3. پنچری و ترکیدگی
-
- ☰ 17.5. برق و روشنایی
- ☰ 17.5.1. باتری و شارژ
- ☰ 17.5.2. چراغهای خودرو
-
- ☰ 17.6. مایعات و سرویسها
- ☰ 17.6.1. مایعات خودرو
- ☰ 17.6.2. سرویس دورهای
-
-
- ☰ 18. صفحه کیلومتر و هشدارها
- ☰ 18.1. نشانگرهای اصلی
- ☰ 18.1.1. ابزارهای اندازهگیری
- ☰ 18.1.2. نشانگرهای وضعیت
-
- ☰ 18.2. چراغهای هشدار
- ☰ 18.2.1. هشدارهای قرمز
- ☰ 18.2.2. هشدارهای زرد
- ☰ 18.2.3. واکنش به هشدارها
-
-
- ☰ 19. نقص فنی و شرایط اضطراری
- ☰ 19.1. خرابی خودرو
- ☰ 19.1.1. خاموش شدن خودرو
- ☰ 19.1.2. داغ شدن موتور
- ☰ 19.1.3. خرابی ترمز
- ☰ 19.1.4. گیر کردن پدال گاز
-
- ☰ 19.2. از دست دادن کنترل
- ☰ 19.2.1. لغزش خودرو
- ☰ 19.2.2. ترکیدن لاستیک
- ☰ 19.2.3. باز شدن کاپوت
-
- ☰ 19.3. تجهیزات اضطراری
- ☰ 19.3.1. وسایل ضروری
- ☰ 19.3.2. استفاده از مثلث خطر
-
-
- ☰ 20. تصادف و امدادرسانی
- ☰ 20.1. اقدامات پس از تصادف
- ☰ 20.1.1. ایمنسازی صحنه
- ☰ 20.1.2. تماس با امداد
- ☰ 20.1.3. ثبت حادثه
-
- ☰ 20.2. انواع تصادف
- ☰ 20.2.1. تصادف خسارتی
- ☰ 20.2.2. تصادف جرحی
- ☰ 20.2.3. تصادف با عابر
- ☰ 20.2.4. تصادف با خودروی پارکشده
-
-
- ☰ 21. کمکهای اولیه
- ☰ 21.1. ارزیابی مصدوم
- ☰ 21.1.1. بررسی صحنه
- ☰ 21.1.2. بررسی وضعیت
-
- ☰ 21.2. اقدامات اولیه
- ☰ 21.2.1. مصدوم بیهوش
- ☰ 21.2.2. خونریزی
- ☰ 21.2.3. شکستگی و آسیب ستون فقرات
- ☰ 21.2.4. سوختگی و شوک
- ☰ 21.2.5. احیای قلبی ریوی
-
-
- ☰ 22. آتشسوزی خودرو
- ☰ 22.1. پیشگیری
- ☰ 22.1.1. عوامل خطر
- ☰ 22.1.2. تجهیزات پیشگیری
-
- ☰ 22.2. مقابله با آتش
- ☰ 22.2.1. اقدامات فوری
- ☰ 22.2.2. استفاده از خاموشکننده
-
-
- ☰ 23. قوانین و مسئولیتهای راننده
- ☰ 23.1. مدارک قانونی
- ☰ 23.1.1. مدارک راننده
- ☰ 23.1.2. مدارک خودرو
-
- ☰ 23.2. تخلفات رانندگی
- ☰ 23.2.1. تخلفات حرکتی
- ☰ 23.2.2. تخلفات توقف
- ☰ 23.2.3. تخلفات رفتاری
- ☰ 23.2.4. تخلفات جدی
-
- ☰ 23.3. جرائم و نمره منفی
- ☰ 23.3.1. جریمهها
- ☰ 23.3.2. نمره منفی
- ☰ 23.3.3. توقیف وسیله نقلیه
-
-
- ☰ 24. بیمه و خسارت
- ☰ 24.1. انواع بیمه
- ☰ 24.1.1. بیمه شخص ثالث
- ☰ 24.1.2. بیمه بدنه
-
- ☰ 24.2. دریافت خسارت
- ☰ 24.2.1. خسارت مالی
- ☰ 24.2.2. خسارت جانی
-
-
- ☰ 25. فرهنگ رانندگی
- ☰ 25.1. اخلاق ترافیکی
- ☰ 25.1.1. احترام به دیگران
- ☰ 25.1.2. مدیریت تعارض
-
- ☰ 25.2. رانندگی مسئولانه
- ☰ 25.2.1. مسئولیت اجتماعی
- ☰ 25.2.2. رانندگی اقتصادی
- ☰ 25.2.3. حفاظت از محیط زیست
-
-
- ☰ 26. آموزش عملی رانندگی
- ☰ 26.1. آشنایی اولیه با خودرو
- ☰ 26.1.1. آمادهسازی راننده
- ☰ 26.1.2. روشن و خاموش کردن
-
- ☰ 26.2. کنترل پدالها
- ☰ 26.2.1. کلاچ
- ☰ 26.2.2. گاز و ترمز
-
- ☰ 26.3. حرکت و تعویض دنده
- ☰ 26.3.1. تعویض دنده
- ☰ 26.3.2. توقف
-
- ☰ 26.4. کنترل فرمان
- ☰ 26.4.1. حرکت مستقیم
- ☰ 26.4.2. پیچیدن
-
- ☰ 26.5. مانورهای عملی
- ☰ 26.5.1. پارک سی سانتی
- ☰ 26.5.2. حرکت در سربالایی
- ☰ 26.5.3. دندهعقب
-
- ☰ 26.6. رانندگی در محیط واقعی
- ☰ 26.6.1. خیابان خلوت
- ☰ 26.6.2. خیابان پرترافیک
- ☰ 26.6.3. تقاطع و میدان
- ☰ 26.6.4. رانندگی شبانه و جادهای
-
-
- ☰ 27. آمادگی آزمون عملی
- ☰ 27.1. پیش از آزمون
- ☰ 27.1.1. مدارک و آمادگی
- ☰ 27.1.2. کنترل اولیه خودرو
-
- ☰ 27.2. مهارتهای مورد ارزیابی
- ☰ 27.2.1. کنترل خودرو
- ☰ 27.2.2. رعایت مقررات
- ☰ 27.2.3. مانورها
-
- ☰ 27.3. خطاهای آزمون
- ☰ 27.3.1. خطاهای رایج
- ☰ 27.3.2. خطاهای خطرناک
- ☰ 27.3.3. مدیریت آزمون
-
-
- ☰ 28. آمادگی آزمون آییننامه
- ☰ 28.1. شناخت آزمون
- ☰ 28.1.1. ساختار آزمون
- ☰ 28.1.2. دستهبندی سؤالات
-
- ☰ 28.2. روش پاسخگویی
- ☰ 28.2.1. تحلیل سؤال
- ☰ 28.2.2. مدیریت زمان
- ☰ 28.2.3. اشتباهات رایج
-
-
- ☰ 29. تمرین و ارزیابی
- ☰ 29.1. تمرینهای موضوعی
- ☰ 29.1.1. تمرین تابلوها
- ☰ 29.1.2. تمرین خطکشی
- ☰ 29.1.3. تمرین فنی
- ☰ 29.1.4. تمرین ایمنی
-
- ☰ 29.2. آزمونهای مرحلهای
- ☰ 29.2.1. آزمون مقدماتی
- ☰ 29.2.2. آزمون میانی
- ☰ 29.2.3. آزمون پیشرفته
-
- ☰ 29.3. آزمونهای جامع
- ☰ 29.3.1. آزمون جامع اول
- ☰ 29.3.2. آزمون جامع دوم
- ☰ 29.3.3. آزمون جامع سوم
- ☰ 29.3.4. آزمون نهایی
-
-
- ☰ 30. مرور نهایی
- ☰ 30.1. خلاصه آییننامه
- ☰ 30.1.1. مرور علائم
- ☰ 30.1.2. مرور قوانین حرکت
- ☰ 30.1.3. مرور ایمنی
- ☰ 30.1.4. مرور فنی و امدادی
-
- ☰ 30.2. چکلیست آزمون
- ☰ 30.2.1. شب قبل از آزمون
- ☰ 30.2.2. روز آزمون آییننامه
- ☰ 30.2.3. روز آزمون عملی
-
-
- ☰ 31. منابع تکمیلی
- ☰ 31.1. مرجع علائم
- ☰ 31.1.1. فهرست تصویری علائم
-
- ☰ 31.2. جدولهای خلاصه
- ☰ 31.2.1. قوانین پرتکرار
- ☰ 31.2.2. نکات فنی
-
- ☰ 31.3. چکلیستها
- ☰ 31.3.1. چکلیست پیش از حرکت
- ☰ 31.3.2. چکلیست سفر
- ☰ 31.3.3. چکلیست تصادف
-
- ☰ 31.4. واژهنامه
- ☰ 31.4.1. اصطلاحات ترافیکی
- ☰ 31.4.2. اصطلاحات فنی
-
- ☰ 31.5. پرسشهای متداول
- ☰ 31.5.1. گواهینامه و آزمون
- ☰ 31.5.2. رانندگی و قوانین
-
-
Comments
Please login to add a comment.
Don't have an account? Register now!